Record aantal Tomahawks verschoten

1 april - Enkele media besteden aandacht aan een rapport van het Center for Strategic and International Studies (CSIS) over het aantal Tomahawk kruisraketten dat is afgeschoten tijdens recente oorlogen van de VS.

Het blijkt dat sinds 28 februari de marine van de VS bij 
Operation Epic Fury meer dan 850 kruisraketten heeft afgeschoten tegen Iran, hetgeen een record is. Tot nu toe stond Operation Iraqi Freedom (2003) bovenaan waarbij tijdens de invasie van Irak 802 Tomahawks werden verschoten. Daarop volgde Operation Desert Fox (1998) in Irak waarbij 325 Tomahawks werden ingezet tijdens een 70 uur durend bombardement. Operation Desert Storm in de Golfoorlog (1991) was de eerste keer dat de kruisraketten werden ingezet, 288 in 42 dagen.

Volgens CSIS zijn de 850 Tomahawks van de Iranoorlog ongeveer de helft van het arsenaal dat in het Midden-Oosten beschikbaar is. Een probleem is dat de schepen die ze afvuren niet kunnen herladen op zee. Ze moeten naar een haven die de daarvoor de geschikte infrastruktuur heeft. Het totale huidige bestand Tomahawks van de VS-marine wordt geschat op meer dan 3000. De produktie van nieuwe wapens voor de marine in het fiscale jaar 2026  is 110. Het is wel de bedoeling om de produktie snel op te voeren.

CSIS concludeert dat het verbruik tot nu toe tijdens deze oorlog risico's oplevert voor de VS in andere regio's zoals het Verre Oosten.

De inzet van Tomahawks in Iran is verminderd naarmate de Iraanse luchtafweer verzwakte. Daarna werd meer gebruik gemaakt van JDAMs, veel goedkopere 'domme' bommen die voorzien zijn van een pakket voor precisievuur, worden afgevuurd door vliegtuigen en een bereik hebben van rond 35 km.

De kruisraketten hebben een groot bereik (1600 km) zodat de schepen op veilige afstand kunnen blijven. Dat zou ze ook heel geschikt maken voor inzet in een oorlog met China over Taiwan. Dat voordeel wordt nog groter door een nieuw type dat ook tegen vijandelijke schepen kan worden gericht (de eerdere versies zijn gericht tegen niet bewegende landdoelen).

Bronnen: Stars and Stripes (John Vandiver), Defense News (Ellen Ioanes)

ZIE OOK:  CSIS,  The 850 Tomahawks Launched in Operation Epic Fury Is the Most Fired in a Single Campaign. 27 maart 2026

VS-mariniers krijgen Tomahawk kruisraketten

25 juli - Het Amerikaanse Korps Mariniers heeft op Camp Pendleton in Californië de eerste van drie Long-Range Missile (LMSL) batterijen geactiveerd die zijn uitgerust met kruisraketten. De 16 lanceerinstallaties per batterij zullen gebruik maken van een Mk.41 vertikaal systeem met elk vier raketten. Ze zijn ingedeeld bij het 11e Regiment Mariniers dat uiteindelijk in 2030 moet beschikken over een kompleet bataljon Tomahawks. De eenheid kompleteert de Tomahawks van de 3e Multi-Domain Task Force (MDTF) van de landmacht (US Army) voor het lange afstandsvuur van het Amerikaanse leger. Het precieze bereik van deze vanaf het land gelanceerde Tomahawks is niet bekend gemaakt, maar de standaard Tactical Land-Attack Missile (TLAM) versie van de Tomahawk wordt geacht 2400 km te kunnen vliegen met een lading van 450 kg.

De mariniers gaan deze kruisraketten meenemen bij hun Expeditionary Advanced Base Operations, dus naar vooruitgeschoven bases, in eerste instantie vooral in het Aziatische strijdtoneel. Denk aan schepen (vanaf het helikopterdek), kusten en eilanden als lanceerplaatsen.

Bron: USNI News (Aaron-Matthew Lariosa)

Japan wil geleide wapens voor langere afstand [UPDATE]

31 augustus - Japan is van plan massaal [1000] kruisraketten en een ballistische raket met hoge snelheid te produceren om ver verwijderde Chinese en Russische doelen te kunnen raken. Dit blijkt uit het plan voor materieelaanschaf dat onderdeel uitmaakt van de jaarlijkse defensiebegroting. Tot nu toe hield Japan zich aan de na WO II ingestelde beperking tot enkele honderden kilometers voor het bereik van zijn geleide wapens.
China vuurde deze maand vijf ballistische raketten af die neerplonsten in wateren op 160 km uit de Japanse kust. Dit was machtsvertoon na het bezoek van Nancy Pelosi aan Taiwan.
De Japanse militaire expansie moet plaatsvinden met een nieuwe vanaf de grond te lanceren kruisraket, een versie met vergroot bereik [van 200 tot 1000 km] van de al door Mitsubishi ontworpen Type 12 anti-scheepsraket en een met hoge snelheid omlaag glijdende ballistische raket tegen gronddoelen.
Japan heeft al vliegtuigraketten zoals de Joint Strike Missile (JSM) van het Noorse Koningsberg en de JASSM stand-off raket van Lockheed met een bereik van 1000 km besteld. De nieuwe wapens zouden vooral op de zuidelijke Nansei-eilanden en de regio Kyushu worden gestationeerd vanwaaruit de kustgebieden van Noord-Korea en China bereikbaar zijn. 
Bron: Reuters (Tim Kelly)

UPDATE: 9 september - Het VS-leger maakt geen haast met het terugtrekken van twee wapensystemen raketartillerie HIMARS (bereik tot 500 km) van de Japanse basis op het eiland Amami Oshoma in de prefektuur Kagoshima, deel van een keten eilanden in de Oost-Chinese Zee die zich uitstrekt tot Taiwan. De basis bestaat sinds 2019 en is een van de tegen China gerichte Japanse versterkingen op de zuidwestelijke eilanden met anti-scheepsraketten en luchtdoelwapens. De artillerie van US Army was daar in het kader van de jaarlijkse oefening Orient Shield. Er zijn dit jaar nog twee gezamenlijke oefeningen gepland waaraan de HIMARS kunnen deelnemen.
Bron: Reuters (Tim Kelly)

Kernonderzeeër VS vaart door de Straat van Hormoez (UPDATE)

21 december - De nukleaire onderzeeër Georgia (SSGN-729) van de VS-marine is op 21 december door de strategische Straat van Hormoez gevaren, aldus is bekend gemaakt door de Vijfde Vloot. De Georgia werd begeleid door twee andere oorlogsschepen, de geleide-wapen-kruisers Port Royal (CG-73) en Philippine Sea (CG-58). De duikboot is uitgerust met 154 Tomahawk kruisraketten voor aanvallen tegen doelen op land, eventueel met kernwapens. Er kunnen ook maximaal 66 special forces militairen meereizen om te worden ingezet.
Bronnen: Associated Press, USNI News Fleet and Marine Tracker
UPDATE: 28 december - Vandaag meldt de Vijfde Vloot dat de Georgia Bahrein heeft bezocht, waar hun hoofdkwartier is gevestigd. Het laatste bezoek hier was in 2009. aan boord zijn 15 officieren en 140 manschap.

Wedijver tussen VS-mariniers en landmacht in de Stille Oceaan

14 oktober - In de bewapeningswedloop met China in het Pacifisch gebied zijn het Korps Mariniers van de VS en de landmacht elkaars konkurrenten, stelt Defense News. Vroeger waren aanvallen over grote afstanden het domein van de marine met vliegdekschepen en de luchtmacht met op het land gestationeerde bommenwerpers. Maar na het opzeggen van het INF-verdrag, dat raketten op land met een bereik groter dan 500 km verbood, ontstaan nieuwe mogelijkheden voor andere krijgsmachtdelen.
De mariniers willen het aantal mobiele batterijen geleide wapens uitbreiden van zeven tot 21. Daarnaast willen ze een nieuwe antischeepsraket, de Naval Strike Missile en Tomahawk kruisraketten toevoegen aan hun arsenaal, dat op eilanden moet worden opgesteld. Het doel is te kunnen schieten op afstanden tussen 800 en 1600 km.
Ondertussen werkt de landmacht aan zijn Precision Strike Missile met een bereik van 550 km, dat in 2023 operationeel moet zijn. Uitbreiding tot 750 km voor precisievuur is mogelijk. Eveneens in 2023 moet een batterij Long Range Hypersonic Weapon met een op wegen mobiele lanceerder worden opgesteld. Grotere afstanden kunnen bereikt worden met land-attack missiles zoals kruisraketten en ballistische raketten.
Bron: Defense News (David B. Larter)

Grote Russische marine-oefening in de Beringstraat

28 augustus - De Pacifische Vloot van de Russische marine heeft een grootscheepse marine-oefening gehouden in de Beringstraat (tussen Siberië en Alaska), waaraan volgens marinebevelhebber Yevmenov meer dan 50 schepen en rond 40 vliegtuigen deelnamen. Het is de grootste oefening in dit gebied sinds de Sovjettijd en onderdeel van de toegenomen presentie van Rusland in het Noordpoolgebied.
Tijdens de oefening lanceerden de nukleaire onderzeeër Omsk en de geleide-wapen-kruiser Varyag vanaf de kust van het schiereiland Chukchi kruisraketten van het type Oniks (bereik tot 800 km afhankelijk van het type) op een oefendoel in de Golf van Anadyr.
Northern Command in de VS maakte bekend op 26 augustus een Russische onderzeeër te hebben zien opduiken in internationale wateren 90 km uit kust van Alaska. De gezamenlijke luchtverdediging van de VS en Canada (NORAD) stuurde gisteren F-22s ondersteund door KC-135 tankvliegtuigen de lucht in om drie formaties van twee Russische Tu-142 maritieme patrouillevliegtuigen in de buurt van Alaska te onderscheppen. Ook deze bleven in het internationale luchtruim.
Eerder deze maand onderschepten drie Russische MiG-31s boven de zee bij Chukchi een grote verkenningsdrone RQ-4B Global Hawk.
Bronnen: Associated Press (Vladimir Isachenkov), Air Force Magazine (Brian W. Everstine)

Wonderwapens voor de mariniers van de VS

6 mei - Volgens de begrotingsvoorstellen van het Witte Huis voor 2021 zullen de Amerikaanse mariniers in Azië en de Pacific bewapend worden met de landversie van de Tomahawk kruisraket en anti-scheeps-raketten voor de lange afstand om daarmee Chinese doelen te bestrijken.
Het nieuwe concept is het antwoord op het Chinese overwicht op het gebied van op land gestationeerde kruisraketten en ballistische geleide wapens.
De mariniers zullen samen met marineschepen optreden in kleine en mobiele groepen om met de precisiewapens vijandelijke schepen aan te vallen in de westelijke Pacific en op de eerste lijn eilanden die de Chinese kustzeeën afsluit en loopt vanaf de Japanse archipel via Taiwan de Filipijnen tot Borneo. Met de nieuwe geleide wapens zou de doorgang voor de Chinese marine door de zeestraten tussen de eilanden verhinderd kunnen worden.
De tests met de kruisraketten zullen in 2022 plaatsvinden en een jaar later moeten de wapens operationeel zijn. In de begroting voor volgend jaar is 125 miljoen dollar  uitgetrokken voor de aanschaf van 48 Tomahawks met een bereik van 1600 km voor de mariniers. Van de Naval Strike Missile met een kortere dracht (mogelijk uitgebreid tot 555 km)  - die door de mariniers nog moet worden getest - moeten er 36 worden aangeschaft in 2022.
Zulke wapens waren verboden totdat de VS zich vorig jaar augustus definitief terugtrokken uit het INF-verdrag over op land gestationeerde geleide wapens met een bereik tussen 500 en 5500 km.
* De mariniers twijfelen nog wel of de kruisraketten niet te zwaar voor hen zijn om mee te sjouwen. Wellicht is dit toch meer een klus voor de landmacht. 
Bron: Reuters (David Lague)

VS oefenen 'beperkte' kernoorlog

24 februari - Minister van defensie Mark Esper heeft persoonlijk deelgenomen aan een simulatie-oefening van het Pentagon waarvan het scenario een 'beperkte' nucleaire oorlog met Rusland nabootste. De oefening vond plaats bij US Strategic Command (STRATCOM) in Omaha (Nebraska). Gespeeld werd hoe Rusland tijdens een oorlog in Europa een taktisch kernwapen inzette tegen een installatie op het NAVO-verdragsgebied en de VS antwoordden met een beperkte nucleaire tegenaanval.
Daarbij zou het kunnen gaan om een klein aantal kernwapens of een wapen met een beperkte nucleaire explosieve kracht. Daarvoor komt de nieuwe kernkop W76-2 in aanmerking, die met een maritieme kruisraket (SLCM) wordt afgeschoten door een onderzeeër en eind vorig jaar voor het eerst verscheen in de Atlantische Oceaan tijdens een patrouille van de onderzeeër Tennessee.
* De ongebruikelijke openheid rond deze geheime oefening, van een soort die regelmatig wordt gehouden, wijst volgens Hans Kristensen van de Federation of American Scientists (FAS) op een public relations operatie. Overigens bezit de W76-2 nog altijd een explosieve kracht van 5-7 kiloton TNT. De bom op Hiroshima: 15-20 kiloton.
Bronnen: Defense One (Marcus Weisgerber), The Guardian (Julian Borger)

Russische marine hield grote oefening in de Zwarte Zee

9 januari - Rusland hield tijdens de gespannen situatie tussen de VS en Iran een week na de aanslag op Iraanse generaal Soleimani een grote marine-oefening in de Zwarte Zee, waaraan meer dan 30 oorlogsschepen (van de Zwarte Zeevloot en de Noordelijke Vloot) en 39 stuks vliegend materieel, waaronder meerdere strategische bommenwerpers Tu-95 deelnamen.
MiG-31 jachtbommenwerpers schoten Kinzhal hypersonische geleide wapens af op landdoelen. Marineschepen vuurden een aantal Kalibr kruisraketten af. President Putin himself inspecteerde de oefening vanaf de kruiser Maarschalk Ustinov van de Noordelijke Vloot, die eerder was ingezet in de oostelijke Middellandse Zee bij de oorlog in Syrië.
Bron: Associated Press
ZIE OOK: Indian Punchline 27 januari, Russia stood by Iran in showdown with US

Luchtafweer rond de Saoedische olie-installaties

17 september - Reuters belicht de Saoedische luchtverdediging in verband met de aanval met drones en kruisraketten op olie-installaties van Aramco bij Abqaiq en Khurais. Het belangrijkste Saoedische wapensysteem voor de luchtafweer is de Patriotraket die rond grote steden en installaties is opgesteld. De Patriot heeft een aantal ballistische raketten die door de Houthi-rebellen in Jemen de laatste tijd zijn afgevuurd kunnen onderscheppen. Het systeem heeft echter moeite met laagvliegende drones en kruisraketten, die vaak onder de radar vliegen. Vanwege de kromming van de aarde zijn ze slecht zichtbaar voor de radar en drones zijn relatief klein. De lange grenzen met Irak en Jemen zijn een bijkomend probleem.
Een analyse van het Center for Strategic and International Studies (CSIS) vindt auteurschap van de Houthi's (ze claimen de aanvallen) "tot op zekere hoogte technisch geloofwaardig". Khurais ligt op 770 km van de Jemenitische grens en Abqaiq 200 km verder. De Houthi's beschikken over systemen die tot 1500 km reiken. Vermoedelijk hebben deze GPS-precisie en TERCOM (Terrain Contour Matching) als navigatiesysteem. Gebruik van satellieten voor de navigatie is dan niet nodig. Assistentie van Iran en/of Hezbollah lijkt CSIS wel waarschijnlijk in dit scenario.
Een expert op Twitter (Michael Duitsman @DuitsyWasHere) beschrijft de nabijluchtverdediging bij Abqaiq: een batterij Shahine luchtdoelraketten (Frans systeem uit begin jaren tachtig), drie of vier secties luchtafweergeschut elk met 2 dubbele 35 mm kanonnen en vuurkontrole. De radar reikt niet verder dan 20 km. De systemen zijn niet geschikt tegen kruisraketten of drones.
Een Patriotstelling in de buurt van de installaties was mogelijk niet actief. Bovendien kan de radar van de Patriot maar over een boog van 120 graden kijken en is dus te omzeilen.
Bronnen: Reuters (Stephen Kalin, Sylvia Westall), CSIS (Anthony H. Cordesman)

Waar komen de VS-raketten voor middellange afstand in de Pacific?

30 augustus - The Diplomat spekuleert over mogelijke plaatsen in het westelijk gebied van de Pacific, waar de VS raketten voor de middellange afstand (500-5500 km) zouden kunnen plaatsen, nu het INF-verdrag niet langer geldt.
Twee weken nadat de VS het verdrag verlieten vond op een eiland in Californië een proeflancering plaats van een Tomahawk kruisraket vanaf een mobiele Mark-41 lanceerinstallatie (de Mark 41 vertikale lanceerder wordt ook gebruikt op schepen en bij het raketschild Aegis Ashore o.m. in Oost-Europa).
De redenering is dat de beste strategie is om de raketten voor middellange afstand (gericht op China) voorwaarts te plaatsen in plaats van bijv. op het al heel erg volle eiland Guam, dat ook een primair doelwit voor China is.
Taiwan en de Filipijnen zouden dan geschikt zijn, maar plaatsing daar levert teveel politieke problemen op.
Dan kom je allereerst uit bij Japan en wel de eilanden van de Ryukyu archipel. Dit vermijdt Okinawa waar het verzet tegen militaire installaties van de VS erg groot is.
Japan zelf heeft onlangs raketten voor luchtverdediging en tegen schepen geïnstalleerd op twee bases op Amami Oshima (ten noorden van Okinawa) en een op Myako meer naar het zuiden. Die zouden ook geschikt zijn voor de raketten van de VS.
Veel verder naar het zuiden zou het Pentagon het oog kunnen laten vallen op Palau. Deze eilandenrepubliek in het westen van Micronesië (tussen het Filipijnse Mindanao en het Indonesische Sulawesi) heeft een regering die bereid is de VS militaire toegang te verlenen. In april zijn voor het eerst sinds 37 jaar troepen van de VS-landmacht op Palau geweest om civiele steun te verlenen (reparatie van wegen, gezondheidszorg) en militairen van Palau te trainen.
Deze twee plekken zouden volgens het artikel geschikt zijn voor mobiele kruisraketbatterijen, die zich regelmatig verplaatsen om minder kwetsbaar te zijn.
Bron: The Diplomat (Evan Karlik)

Pentagon gaat nieuwe geleide wapens voor middellange afstand testen

14 maart- Het Pentagon is van plan, als in augustus het INF-verdrag niet langer van kracht is, een vanaf het land te lanceren kruisraket te gaan testen die tot nu toe verboden was. De VS zijn in februari begonnen aan de zes maanden durende afkoelingsperiode, die vereist is om uit het verdrag te kunnen stappen. Washington beschuldigt Rusland ervan met de ontwikkeling van de 9M729 kruisraket (SSC-8) het verdrag te hebben overtreden. Moskou ontkent dit.
De nieuwe kruisraket met een bereik van 1000 km zou na 18 maanden kunnen worden geplaatst. In november zal daarnaast een ballistische raket worden getest met een bereik van 3000-4000 km. Deze zou pas na vijf jaar operationeel kunnen zijn. Plaatsing van deze raket zou kunnen gebeuren op Guam in de Stille Oceaan.
Ook van Russische kant wordt plaatsing van nieuwe wapens verwacht. IPG-Journal noemt mogelijke reakties in Europa door de NAVO:
1. Meer raketverdediging, bijvoorbeeld point defense van een beperkt gebied rond plaatsen die van groot belang zijn voor de logistiek van de NAVO, zoals Ramstein en Bremerhaven.
2. Permanente verplaatsing van strategische VS-bommenwerpers met konventionele geleide wapens zoals JASSM naar West-Europa (Engeland bijv.).
3. Stationering van VS-schepen en onderzeeërs met konventionele kruisraketten in Europese wateren.
4. Plaatsing van middellange-afstandswapens van de VS op land in Europa.
Veel van deze wapensystemen hebben als groot nadeel dat ze voor tegenstander Rusland moeilijk te onderscheiden zijn van nukleaire wapens, waardoor de atoomdrempel wordt verlaagd.
Bronnen: Radio Free Europe (RFE/RL), IPG-Journal (Ulrich Kühn)

Twee oorlogschepen VS passeren de Straat van Taiwan (UPDATE 3)

26 februari - De geleide-wapen-destroyer Stethem (DDG-63) en het bevoorradingsschip Ceasar Chavez (T-AKE-14) zijn gisteren door de Straat van Taiwan gevaren, die de scheiding vormt met het vasteland van China. Dit is de vierde passage door deze zeestraat binnen vijf maanden:
Oktober: Geleide-wapen-destroyer Curtis Wilbur (DDG-54) en geleide-wapen-kruiser Antietam (CG-54);
November: Stockdale (DDG-106) en Pecos (T-AO-197);
Januari: McCampbell (DDG--85) en tanker Walter S. Diehl (T-AO-193).
Onderdelen van het eskader met het vliegdekschip John C. Stennis (CVN-74) liggen deze week voor de kust van Vietnam in verban met de Korea-top.
Het amfibische aanvalsschip Ashland (LSD-48) is afgelopen weekend aangekomen in Kota Kinabalu in Maleisië voor een vlootbezoek. De Ashland heeft 300 mariniers en matrozen aan boord en is onderdeel van de Parate Amfibische Groep van de Wasp met de 31ste Marine Expeditionary Unit (MEU).
Bronnen: USNI News (Megan Eckstein), Associated Press (Christopher Bodeen)
UPDATE: 4 maart - De Chinese luchtmacht heeft onlangs vier strategische bommenwerpers H-6K verplaatst naar een geïsoleerde basis bij de dorp Xingning op 450 km afstand van Taiwan. De H-6K wordt vooral gebruikt voor lange-afstands-missies en stand-off aanvallen met geleide wapens. Genoemd worden CJ-10 kruisraketten of YJ-12 supersonische geleide wapens tegen schepen.
Bron: Defence Blog
UPDATE 2: 25 maart - Na twee maanden in de Zuid-Chinese Zee en de Indische Oceaan is het vliegdekschip Stennis weer terug in de Perzische Golf.
Bron: USNI News (Ben Werner)
UPDATE 3: 24 juli - De geleide-wapen-kruiser Antietam (CG 54) van de VS-marine is vandaag door de Straat van Taiwan gevaren. Zo'n passage vond ook afgelopen mei plaats.
Bron: CNN (Ryan Browne)
 

Franse luchtmacht oefent een kernaanval

6 februari - De Franse luchtmacht heeft op 4 februari een oefening gehouden voor een nukleaire aanval waarbij een Rafale gevechtsvliegtuig een 11 uur durende operatie uitvoerde om een nukleaire ASMP-A kruisraket door gesimuleerde vijandelijke luchtverdediging  te loodsen naar een testgebied ten zuiden van Bordeaux bij de stad Biscarrosse.
De Rafale werd onderweg bijgetankt door C-135 en A-330 tankvliegtuigen. De kruisraket was niet met een echte kernbom geladen. Dergelijke oefeningen vinden volgens een expert jaarlijks plaats.
Bron: Defense News (Sebastian Sprenger)

Koncentratie van Russische vloot voor de Syrische kust

5 november - De Russische marine heeft momenteel een groot aantal schepen gekoncentreerd voor de Syrische kust voor een mogelijk offensief in Idlib. Het fregat Admiral Makarov met Kalibr kruisraketten is naar de Middellandse Zee gestuurd. Daar zijn al de fregatten Admiral Grigorovich, Admiral Essen en Pytlivy, het amfibische transportdok Nikolai Filchenkov en het geleide-wapen-korvet Vishny Volochek.
In augustus telde het Russische eskader in de Middellandse Zee tien schepen, de meeste uitgerust met de Kalibr. Ook twee onderzeeërs waren ingezet.
In september werd de door marine en luchtmacht samen oefening Ocean Shield gehouden met Tu-160 bommenwerpers en A-50 radarvliegtuigen.
Bronnen: Al-Masdar News (Leith Aboufadel), Reuters (Denis Pinchuk), TASS

Welke wapens kunnen de VS opstellen na opzegging van het INF-verdrag? (UPDATE)

22 oktober - Het INF-verdrag uit 1987 verbiedt het opstellen van kruisraketten en ballistische raketten met een bereik tussen 500 en 5500 km. Breaking Defense geeft een overzicht van wapensystemen van de landmacht die de VS kunnen opstellen, als ze dit verdrag opzeggen:
1. Uitbreiding van het bereik van raketsystemen voor een kortere afstand. Van deze is de nu bestaande ATACMS met een maximaal bereikt van 300 km te verouderd om het de moeite waard te maken te moderniseren. Maar het bereik van de geplande Precision Strike Missile (PRSM) kan gemakkelijk worden vergroot tot verder dan 500 km.
2. Voorwaarts op land gestationeerde Tomahawk kruisraketten, waarvan de konventionele maritieme versie wijdverbreid is bij de marine. Dit is volgens Breaking Defense de gemakkelijkste oplossing, omdat de VS al hiervoor geschikte lanceerinrichtingen (Aegis Ashore) installeren in Polen en Roemenië.
3. Voorwaarts op land gestationeerde ballistische raketten voor de middellange afstand. Een nieuw te ontwikkelen variant op de Pershing-II van de jaren tachtig.
4. Hetzelfde, maar dan met een nieuwe raketkop (re-entry vehicle), een TSV (Trajectory Shaping Vehicle). Dit is een nog te ontwikkelen luchtvoertuig dat geen zuivere ballistische baan volgt, maar wendbaar is en een glijdende baan volgt. Dat maakt het moeilijker op te vangen door een raketschild.
Een expert bij Die Welt (Steven Pifer van Brookings Institution) noemt nog een alternatief dat voor de meeste Europese landen acceptabeler zou zijn: verplaatsing van B-2 strategische bommenwerpers naar Europa. Tot nu toe heeft alleen Engeland zich achter het plan van president Trump geschaard om het INF-verdrag op te zeggen. Ook meldt Die Welt dat de experts van het Zweedse Instituut SIPRI eraan twijfelen of de Russische 9M729 kruisraket die de woede van Trump heeft opgewekt werkelijk is getest over de door de VS genoemde afstand.
Bronnen: Breaking Defense (Sydney J. Freedberg Jr.), Die Welt (Pavel Lokshin)
AANVULLING: De reden dat president Trump het INF-verdrag wil opzeggen is de veronderstelde stationering door Rusland van een nieuwe nukleaire kruisraket met een bereik van meer dan 500 km. Als wat de VS zeggen klopt, is dit in strijd met het INF-verdrag. De VS noemen het wapensysteem de SSC-8, de Russische naam zou 9M729 zijn. De New York Times en de Washington Post hebben begin vorig jaar op basis van inlichtingenrapporten en commentaren van experts bericht dat Rusland twee afdelingen SSC-8 operationeel had gesteld. De ene zou zijn gestationeerd op de testbasis bij Kapustin Yar bij Volgograd en de andere op een onbekende lokatie.
De SSC-8 zou een afgeleide zijn van de maritieme Kalibr kruisraket die niet onder het INF-regime valt in combinatie met de lanceerinstallatie van de Iskander, een raketsysteem voor korte afstand.
Naar analogie van het Iskandersysteem werd verondersteld dat een afdeling SSC-8 zou bestaan uit vier mobiele lanceerinstallaties elk met zes geleide wapens.
Bronnen: New York Times (Micheal R. Gordon),
Wahington Post (Thomas Gibbons-Neff)

Spanning tussen Rusland en Oekraïne rond de Zee van Azov

2 oktober -De European Council on Foreign Relations brengt een korte rapportage over de recente spanningen rond de Zee van Azov. Deze wordt begrensd door Rusland, de Krim en de Oekraïne. De Straat van Kertsj biedt een uitweg naar de Zwarte Zee voor scheepsverkeer. Aan de Zee van Azov liggen twee Oekraïense havens, Mariupol en Berdiansk. Sinds Rusland hier een brug heeft gebouwd om een vaste verbinding met de Krim te hebben, zijn er klachten van de Oekraïne over belemmering van het scheepvaartverkeer, ook dat van derde landen.
Rusland heeft via de Wolga en de Don en het kanaal dat die twee rivieren verbindt diverse marineschepen overgebracht van de Kaspische Zee naar de Zee van Azov. Het gaat onder meer om de korvetten Grad Sviyazhsk en Velikiy Ustyug. Deze kunnen bewapend worden met Kalibr kruisraketten.
Bron: European Council on Foreign Relations (Andrew Wilson)

Commandanten van Tweede en Zesde vloot komen bijeen in Napels (UPDATE 2)

30 augustus - De commandanten van de Zesde Vloot (Middellandse Zee) en de nieuw opgestarte Tweede Vloot (vanaf oostkust VS tot Noord-Atlantische Oceaan, mogelijk tot aan de Barents Zee) zijn vandaag op het Europese hoofdkwartier van de VS-marine in Napels bijeengekomen. Op de besloten vergadering kwamen de onderlinge taakverdeling en de reactie op de Russische vlootopbouw in de Middellandse Zee aan de orde.
Eveneens vandaag heeft het Russische ministerie van defensie bekend gemaakt dat vanaf 1 tot 8 september september in het oostelijk deel van de Middellandse Zee geoefend gaat worden met 25 oorlogsschepen en ondersteuningsschepen van de Baltische, Noordelijke en Zwarte Zeevloot en het flottielje in de Kaspische Zee en 30 vliegtuigen waaronder Tupolev Tu-160 strategische bommenwerpers, jachtvliegtuigen en maritieme patrouillevliegtuigen voor onderzeebootbestrijding. Een aantal van de schepen hebben Kalibr kruisraketten aan boord die eerder ook tegen Syrische doelen zijn gebruikt. De geleide-wapen-kruiser Maarschalk Ustinov zal de oefening leiden.
Bronnen: Stars and Stripes (Scott Wyland), Reuters (Tom Balmforth, Andrew Osborn)
AANVULLING:  Aan de Russische oefening doen ook Tu-142 en Il-38 vliegtuigen voor onderzeebootbestrijding plus Su-33 en Su-30SM jachtvliegtuigen mee.
UPDATE: 3 september - De VS-aanvalsonderzeeër Newport News (SSN 750) is de haven van Gibraltar binnengegaan voor een geplande logistieke stop. De nucleair aangedreven onderzeeër werd waargenomen in de buurt van de haven, waarbij een Spaanse douaneboot werd onderschept door een schip van de Defensiepolitie van Gibraltar toen ze de Newport News naderde.
Deze onderzeeër is bewapend met Tomahawk kruisraketten en hoort bij de Los Angeles-klasse, de ruggegraat van de Amerikaanse onderzeebootvloot.
Bron: Defence Blog (Dylan Malyasov)
AANVULLING: 29 augustus - Het vliegdekschip Harry S. Truman heeft iets meer een maand na zijn voortijdige terugkeer (in het kader van de 'onvoorspelbaarheid') de thuishaven Norfolk alweer verlaten om te worden opgewerkt in de Atlantische Oceaan. De Truman zal daar samenwerken met het vliegdekschip Abraham Lincoln dat op de Atlantische Oceaan heeft geoefend met de F-35 Joint Strike Fighter. Met de Truman gaan de geleide-wapen-kruiser Normandy en de geleide-wapen- destroyers Forrest Sherman en Arleigh Burke mee.
Bron: The Virginian Pilot (Courtney Mabeus)
UPDATE 2: 5 september - De 13e Marine Expeditionary Unit (MEU) op het amfibische aanvalsschip Essex (LHD 2) is kort geleden het operatiegebied van Central Command (Rode Zee, Perzische Golf, delen van de Indische Oceaan) en de Vijfde Vloot binnengegaan, voor het eerst met de F-35B aan boord. Voorlopig wordt geoefend voor de kust van Djibouti. Eerder was de MEU in Maleisië en Sri Lanka.
In de Golf maken de mariniers deel uit van de amfibische Task Force 51 van de Vijfde Vloot (TF51/5), die moet helpen de Straat van Hormoez open te houden. Bij het eskader van de Essex horen verder het amfibische transportdok Anchorage (LPD 23) en het amfibische doklandingsschip Rushmore (LSD 47). Het geheel vormt een Amphibious Ready Group.
Bronnen: Marine Corps Times (Shawn Snow), Defence Blog

Vlootbewegingen rond het Midden-Oosten (UPDATE)

26 augustus - De fregatten Admiral Grigorovich en Admiral Essen van de Russische Zwarte Zeevloot waren gisteren onderweg van Sebastopol naar de Middellandse Zee via de Bosporus en de Dardanellen. Beide fregatten zijn bewapend met Kalibr-NK kruisraketten en zouden zich voegen bij het eskader in de Middellandse Zee. In de Zwarte Zee hadden de oorlogsschepen geoefend met hun Kamov Ka-27PL in opstijgen en landen en het volgen van onderzeeërs. Beide hebben bij eerdere gelegenheden kruisraketten afgevuurd op doelen in Syrië.
Half augustus waren al de kruiser Marshal Ustinov en de destroyer Severomorsk aangekomen in Algiers. Ook een geleide-wapen-korvet van de Zwarte Zeevloot had zich naar de Middellandse Zee begeven.
Vandaag werden opnieuw vier Russische marineschepen gesignaleerd die via de Bosporus de Middellandse Zee ingingen, waaronder de mijnenveger Valentin Pikul en de bergingssleepboot Prof Nikolay Muru.
Deze verplaatsingen worden in verband gebracht met het komende offensief in de Syrische provincie Idlib.
In de Perzische Golf is inmiddels een week geleden de Amerikaanse destroyer Sullivans met 56 kruisraketten aan boord aangekomen. Een strategische B-1B bommenwerper van de US Air Force is verplaatst naar vliegbasis Al Udeid in Qatar. Deze is bewapend met AGM-158 JASSM lucht-grond-raketten. De Sullivans had eerder op 15 augustus een trilaterale oefening in de Arabische Zee afgesloten met patrouilleboten van de Iraakse en Koeweitse marine.
En op 22 augustus begon de VS-destroyer Ross, voorwaarts ingezet op de basis Rota in Spanje, aan zijn zevende patrouille in de Middellandse Zee. De Ross zou volgens het Russische ministerie van defensie 28 kruisraketten bij zich hebben.
Bronnen: Tass, Jane's Defence Weekly (Jeremy Binnie), Al-Masdar News (Zen Adra), Breaking Israel News (Adam Elivahu Berkowitz), Marine Link (Shailaja A. Lakshmi)
Zie ook: Tyler Durden, Russia Sends Largest Naval Armada Of Syrian War Amidst New Chemical Attack Warnings. Zero Hedge, 25 augustus.
Hier de volgende opsomming van Russische schepen in de Middellandse Zee:

• CG Marshal Ustinov
• DDG Severomorsk
• DDG Yaroslav Mudryy
• FFG Admiral Grigorovich
• FFG Admiral Essen
• FFL Pytlivyy
• FSG Vyshniy Volochek
• FSG Grad Sviyazhsk
• FSG Velikiy Ustyug
• LST Orsk
• LST Nikolay Fil'chenkov
• MS Turbinist
• MS Valentin Pikul
• SS Kolpino
• SS Velikiy Novgorod

CG = geleide-wapen-kruiser
DDG = geleide-wapen-destroyer
FFL = licht fregat
FFG = geleide-wapen-fregat
FSG = geleide-wapen-korvet
LST = landingsschip (geschikt voor pantservoertuigen)
MS = Mijnenveger
SS = Onderzeeër

The Black Sea Fleet’s frigates Admiral Grigorovich and Admiral Essen armed with Kalibr cruise missiles will join the Russian Navy’s Mediterranean task force, the Fleet’s press office reported on Saturday.
"The Black Sea Fleet’s frigates Admiral Grigorovich and Admiral Essen are making a planned passage from Sevastopol to the Mediterranean Sea. Currently, the warships’ crews are passing through the Black Sea’s Bosphorus and Dardanelles Straits," the press office said.
The warships will "augment the Navy’s task force in the Mediterranean Sea," the press office added


More:
http://tass.com/defense/1018623

The Black Sea Fleet’s frigates Admiral Grigorovich and Admiral Essen armed with Kalibr cruise missiles will join the Russian Navy’s Mediterranean task force, the Fleet’s press office reported on Saturday.
"The Black Sea Fleet’s frigates Admiral Grigorovich and Admiral Essen are making a planned passage from Sevastopol to the Mediterranean Sea. Currently, the warships’ crews are passing through the Black Sea’s Bosphorus and Dardanelles Straits," the press office said.


More:
http://tass.com/defense/1018623

The Black Sea Fleet’s frigates Admiral Grigorovich and Admiral Essen armed with Kalibr cruise missiles will join the Russian Navy’s Mediterranean task force, the Fleet’s press office reported on Saturday.
"The Black Sea Fleet’s frigates Admiral Grigorovich and Admiral Essen are making a planned passage from Sevastopol to the Mediterranean Sea. Currently, the warships’ crews are passing through the Black Sea’s Bosphorus and Dardanelles Straits," the press office said.


More:
http://tass.com/defense/1018623

China plaatst kruisraketten in de Zuid-Chinese Zee

3 mei - China heeft kruisraketten en luchtdoelraketten geïnstalleerd op drie buitenposten in de Zuid-Chinese Zee, volgens CNBC. De YJ-12B kruisraketten kunnen schepen treffen tot een afstand van 550 km, de HQ-9B luchtdoelraketten voor lange afstand hebben een bereik van 260 km. volgens Amerikaanse inlichtingenbronnen zijn de geleide wapens de afgelopen maand geplaatst op Fiery Cross Reef, Subi Reef en Mischief Reef.
Afgelopen jaar waren al shelters voor dergelijke wapens gebouwd op de eilanden en geleide wapens geplaatst op Woody Island, meer naar het noorden.
Bron: Reuters