Rusland en China patrouilleren samen bij Alaska

5 augustus - Een gecombineerd eskader van de Chinese en Russische marine heeft eerder deze week een patrouille uitgevoerd in de buurt van de Aleoeten, een eilandenketen bij Alaska. Elf oorlogsschepen voeren in internationale wateren voorbij, ze bleven dus weg uit de Amerikaanse territoriale wateren. In de Beringzee tussen Alaska en Siberië werd aan onderzeebootbestrijding gedaan. Van Russische kant deden de grote onderzeebootjagers Admiral Tributs en Admiral Panteleyev, de geleide-wapen-korvetten Aldar Tsydenzhapov en Gremyashchiy en de middelgrote zeetanker Pechenega mee. De Chinese marine was vertegenwoordigd door de destroyers Qiqihar en Guiyang, de fregatten Tongling en Rizhao en het bevoorradingsschip Taihu.

De vloot werd geschaduwd door vier Amerikaanse destroyers, de John McCain, de Benfold, de John Finn en de Chung-Hoon en P-8 Poseidon maritieme patrouillevliegtuigen. Vorig jaar september was er een dergelijke Chinees-Russische patrouille bij Alaska met zeven schepen.

Bronnen: The Wall Street Journal (Michael R. Gordon, Nancy A. Youssef), Persbureau TASS, CBS News (Weijia Jiang, Eleanor Watson)

China onderschept Australisch verkenningsvliegtuig

6 juni - Australië heeft China ervan beschuldigt dat één van hun J-16 gevechtsvliegtuigen een Australisch P-8A verkenningsvliegtuig (in de volksmond ook wel spionagevliegtuig geheten) heeft onderschept door middel van een gevaarlijke manoeuvre (er werd onder meer gewerkt met wolken antiradarsneeuw - chaff). Het incident heeft zich op 26 mei voorgedaan boven de Zuid-Chinese Zee. China heeft vervolgens Australië opgeroepen "verstandig op te treden en te spreken" en gewaarschuwd dat een misrekening "ernstige gevolgen" zou kunnen hebben.
Drie maanden eerder had Australië het Chinese Volksbevrijdingsleger er al van beschuldigd dat het in wateren ten noorden van Australië een militaire laser had gericht op een van hun vliegtuigen. De vorige Australische regering (er is net een regeringswisseling geweest naar de Labor Party) beschouwde dit als intimidatie.
Bronnen: The Defense Post, Naval Technology 

Indonesië weigert spionagevliegtuigen VS

20 oktober - Indonesië heeft in juli en augustus van dit jaar een voorstel van de VS verworpen om hun P-8 Poseidon maritieme lange-afstandspatrouillevliegtuigen daar te mogen laten landen en bij te tanken. Het land heeft al heel lang een neutraliteitspolitiek en wil niet meedoen met de Chinees-Amerikaanse rivaliteit. Ze oefenen wel met andere landen.
De P-8 heeft een cruciale rol bij het in de gaten houden van de Chinese vlootopbouw in de Zuid-Chinese Zee. Indonesië weert af en toe Chinese vissers- en kustwachtschepen uit delen van die zee waarvan het de Chinese claims bestrijdt. De VS hebben de laatste tijd gebruik gemaakt van bases in Singapore, de Filipijnen en Maleisië voor P-8 vluchten boven de Zuid-Chinese Zee. Zeker sinds zes jaar vinden dergelijke vluchten plaats.
De P-8 kan sonarboeien plaatsen en geleide wapens meenemen om vijandelijke schepen op te sporen en aan te vallen. Ook kan het drones kontroleren.
Bron: Reuters (Tom Allard)

VS-marine leidt een konvooi over de Atlantische Oceaan (UPDATE-2)

29 februari - Voor het eerst sinds de Koude Oorlog (1986) heeft de Amerikaanse marine een konvooi door de Atlantische Oceaan begeleid. De geleide-wapen-kruiser Vella Gulf vormde de bescherming voor een groep vrachtschepen met materieel voor de grote oefening Defender-Europe 2020. De groep werd gevormd door het roll-on-roll-offschip de Benavidez van het Military Sealift Command (MSC) en de koopvaardijschepen Resolve en Patriot.
Bij elke grote oorlogsoperatie in Europa gaat 90% van de gevechtskracht per schip de oceaan over onder regie van MSC met eigen en ingehuurde schepen, die op afroep beschikbaar zijn.
Een paar dagen voor het konvooi voeren het vliegdekschip Dwight D. Eisenhower met zijn eskader, begeleid door een P-8A Poseidon patrouillevliegtuig van Patrol Squadron 4 en een onderzeeër dezelfde route om de weg vrij te maken, waarbij potentiële vijandelijke aanvallers werden nagebootst. De hele operatie werd gekontroleerd door de Tweede Vloot.
De Eisenhower was onverwacht niet teruggekeerd in de thuishaven na een reeks oefeningen. In het eskader zitten verder de kruisers San Jacinto en Vella Gulf en de destroyers Stout, James E. Williams en Truxton
Bronnen: Business Insider (Christopher Woody), Navy Times (Courtney Mabeus), Breaking Defense (Paul McLeary)
UPDATE: 4 maart - De Eisenhower oefent nu met het vliegdekschip Charles De Gaulle in de Middellandse Zee.
UPDATE-2: 9 maart - De Eisenhower (CVN-69) is het Suezkanaal doorgegaan en bevindt zich nu in de Rode Zee. Er zijn nu [voor het eerst sinds 2012] twee vliegdekschepen in het gebied van Central Command. De Harry S. Truman (CVN-75) is nog in de noordelijke Arabische zee en de Golf van Oman. Ook de parate amfibische groep (mariniers) van de Bataan is daar in de buurt. Een enorme vuurkracht in het kader van de konfrontatie met Iran.
Bron: USNI News (Ben Werner)

Australië stuurt patrouillevliegtuig naar Japan voor embargo Noord-Korea

1 september - Australië stuurt een maritiem patrouillevliegtuig Poseidon P-8A naar Japan om de internationale operatie die het VN-sanctiebeleid ten aanzien van Noord-Korea moet uitvoeren te ondersteunen. Het gaat om het monitoren en afschrikken van gevallen waarbij op volle zee goederen in strijd met de sancties worden overgeladen.
Dit is de vijfde inzet van de Poseidon sinds Australië in april 2018 begon met deze activiteit. Later dit jaar zal een fregat van de Australische marine de operatie gaan ondersteunen in navolging van de Melbourne in oktober 2018 en april 2019.
Bron: Australian Associated Press (Colin Brinsden)

VS breiden vliegveld op IJsland uit

18 juli - De VS gaan de komende maanden het Naval Air Station Keflavik op IJsland uitbreiden met verbeterde startbanen en legeringsgebouwen voor troepen. Eerder was al begonnen met vluchten van P-8 patrouillevliegtuigen vanaf dit vliegveld.
Het gaat nu om drie grote projekten:
* Een projekt van 27,8 miljoen dollar om het platform uit te breiden en landingslichten te construeren voor een squadron tankvliegtuigen van de VS-luchtmacht of de NAVO.
* 15,6 miljoen voor een nieuw platform om militaire transportvliegtuigen zoals de C-5 Galaxy af te handelen.
* 8 miljoen voor een legeringsgebouw met veiligheidshek.
Het geld valt onder het European Defense Initiative (EDI), een fonds van het Pentagon voor infrastruktuur en oefeningen in Europa.
Een en ander heeft te maken met het toegenomen belang van de zogenaamde GIUK Gap (Groenland, IJsland Verenigd Koninkrijk), een zeegebied waarlangs onderzeeërs van de Russische Noordelijke Vloot moeten passeren om de Atlantische Oceaan te bereiken.
Bron: Breaking Defense (Paul McLeary)

VS en Australië houden oefening in onderzeebootbestrijding

14 januari - De Amerikaanse marine en de Australische luchtmacht houden een jaarlijkse oefening in onderzeebootbestrijding. Sea Dragon 2019 begint morgen op het meest westelijk gelegen gebiedsdeel van de VS, het eiland Guam en duurt 11 dagen. Volgens de Zevende Vloot staat de freedom of navigation en de bescherming van de handelsroutes in de regio centraal. Daarover zijn de VS in konflikt met China in de Zuid-Chinese Zee.
Aan Sea Dragon doen vier P-8A Poseidon patrouillevliegtuigen voor onderzeebootbestrijding mee en één van Australië. Er wordt een mobiel taktisch operatiecentrum ingericht. Een Amerikaanse aanvalsonderzeeër van de Los Angeles klasse is oefenvijand.
Bron: Associated Press (Christophe Bodeen)

Russische militaire politie begint patrouilles in Manbij

8 januari - Russische militaire politie is vandaag begonnen met patrouilles in Tigr terreinwagens en pantserwagens rond de stad Manbij op de westoever van de Eufraat. Syrische regeringstroepen waren ook al opgedoken in de omgeving.
Het is een reactie op de aankondiging van de VS om zich terug te trekken uit het Koerdisch-Arabische gebied in het noordoosten van Syrië. Koerdische troepen van de YPG waren afgelopen week begonnen weg te gaan uit Manbij en naar de andere oever van de Eufraat. De vrees is dat het Turkse leger dit gebied zou gaan bezetten als de Amerikanen weg zijn.
In een andere ontwikkeling meldt Interfax het opduiken van een Amerikaans verkenningsvliegtuig RC-135 gedurende twee uur boven de Middellandse Zee op 60 km afstand van de Russische vliegbasis Khmeinin en het maritieme logistieke steunpunt in Tartous aan de Syrische kust. Op 4 januari had een Poseidon P-8A maritiem patrouillevliegtuig van de VS als een vergelijkbare vlucht gemaakt.
Bronnen: Russia Today, UAwire

VS-marine gaat P-8 patrouillevliegtuigen vliegen vanuit Alaska

14 december - De Amerikaanse marine gaat mogelijk P-8 Poseidon patrouillevliegtuigen voor onderzeebootbestrijding stationeren op een klein eiland voor de kust van Alaska. Het vliegveldje op het eiland Adak in de Aleoeten-archipel is momenteel het meest westelijke vliegveld voor de  burgerluchtvaart in de VS.
De marine verliet Naval Air Facility Adak in 1979 1997, maar de toenemende Russische en Chinese activiteiten in het poolgebied maken de terugkeer voor de hand liggend. Het heropenen van de hele basis zou 1,3 miljard dollar kosten, maar waarschijnlijk zal maar een deel in gebruik worden genomen.
De laatste jaren hebben de VS al miljoenen dollars geïnvesteerd in Naval Air Station Keflavik op IJsland om daar P8s te stationeren. Samen met Engeland bewaken de bases zogenaamde GIUK Gap, het water dat Russische onderzeeërs moeten passeren vanuit hun noordelijke havens om actief te worden in de Atlantische Oceaan.
De VS-luchtmacht heeft onlangs een aantal F-22s verplaatst vanuit Florida naar Joint Base Elmendorf-Richardson in Alaska.
Bron: Breaking Defense (Paul McLeary)

Vier B-52 vluchten deze maand boven de Oost- en Zuid-Chinese Zee (UPDATE)

30 augustus - Deze maand hebben vier keer maximaal twee strategische bommenwerpers van de US Air Force vluchten uitgevoerd boven de Oost- en Zuid-Chinese Zee. Deze bombardementsvluchten (oefenpatrouilles) vinden plaats in het kader van het Continuous Bomber Presence (CBP) van Indo-Pacific Command.
Op 1 augustus oefenden twee B-52s van het 96ste Expeditionary Bomber Squadron met twee Poseidon P-8 patrouillevliegtuigen van de VS-marine in onderzeebootbestrijding in de Oost-Chinese Zee. Op 22 augustus nam een B-52 van Guam deel aan een oefenmissie in de Oost-Chinese Zee. Nog twee B-52Hs van het 96ste voerden op 27 augustus vluchten uit boven de Zuid-Chinese Zee. Later deze week gebeurde dat nog een keer.
Bron: Business Insider (Ryan Pickrell)
UPDATE: 26 september - Deze week is opnieuw met B-52s gevlogen boven de Zuid-Chinese Zee en daarnaast ook boven de Oost-Chinese Zee.
Bron: Reuters (Idrees Ali)

Engeland en Noorwegen gaan samenwerken bij onderzeebootbestrijding

10 mei - Britse en Noorse ministers hebben op 3 mei besprekingen gehouden over samenwerking op het gebied van maritieme patrouillevliegtuigen (de P-8A Poseidon krijgen ze allebei) in het noordelijk Atlantisch gebied.
De samenwerking vindt plaats in het kader van gezamenlijke oefeningen in noordelijke wateren en de operationalisering van de door de Britten geleide Joint Expeditionary Force (JEF), een troepenverband van NAVO-landen, maar buiten de NAVO-commandostruktuur. Noorwegen neemt hier ook aan deel. Bovendien schaffen beide landen de JSF (F-35) aan.
Bron: Jane's Defence Weekly (Nicholas Fiorenza)

Geen permanente VS-basis op IJsland, wel maritieme patrouilles

9 januari - De US Navy is voor 36 miljoen dollar een hangar aan het opknappen op Naval Air Station Keflavik (IJsland), maar de marine zegt dat dit niet betekent dat er ook permanent VS-troepen worden gestationeerd. De hangar is bestemd om het onderzeebootjagende maritieme patrouillevliegtuig P-8A Poseidon (o.m. Patrol Squadrons 16 en 45) te huisvesten. Het is een antwoord op intensievere activiteiten van de Russische marine in de Atlantische Oceaan en de Middellandse Zee.
De basis op IJsland dateert uit de Tweede Wereldoorlog en ooit waren er 5000 Amerikaanse militairen gestationeerd. In 2006 werd Keflavik gedeactiveerd.
Bron: Stars and Stripes (Nancy Montgomery)

VS sturen maritieme patrouillevliegtuigen naar IJsland

4 december - Het Pentagon wil in de defensiebegroting 2018 14,4 miljoen dollar uittrekken voor de modernisering van Naval Air Station Kevlavik op IJsland om de hangars geschikt te maken voor een groter aantal P-8 Poseidon maritieme patrouillevliegtuigen, die geschikt zijn voor onderzeebootbestrijding.
Russische onderzeeërs van de Noordelijke Vloot verschijnen vaker in de zogenaamde GIUK gap, de route tussen Groenland, IJsland en het Verenigd Koninkrijk naar de Atlantische Oceaan.
Bron: Foreign Policy (Paul McLeary)

Gezamenlijke oefening van de VS, India en Japan

10 juli - Een eskader van het VS-vliegdekschip Nimitz is vandaag samen met de Indiase en de Japanse marine begonnen met oefening Malabar in de Baai van Bengalen. Het is met 17 schepen en onderzeeërs de grootste editie van deze oefening sinds de VS en India er in 1992 mee begonnen (Japan is er later bijgekomen en doet voor de derde keer mee). Onderzeebootbestrijding is een belangrijk thema. India wordt vertegenwoordigd door het vliegdekschip Vikramaditya en Japan door zijn grootste oorlogsschip, de helikoptercarrier Izumo.
De oefening duurt tot 17 juli.
Bronnen: Reuters (Sanjeev Miglani), Navy Times (Peter Rathmell)
NB. Vorige week oefende de Amerikaanse marine (Task Force 73 van de Zevende Vloot met kustslagschip Coronado - LCS-4 -  en het bergingsschip Salvor) ook samen met Vietnam op marinebasis Cam Ranh.
Bron: Stars and Stripes (Tyler Hlavac)
UPDATE: 11 juli - Naast het vliegdekschip doen van Indiase zijde mee de geleide-wapen-destroyer Ranvir, de stealth fregatten Shivalik and Sahyadri, het korvet voor onderzeebootbestrijding Kamorta, de geleide-wapen-korvetten Kora and Kirpan, een onderzeeboot van de Sindhughosh-klasse van Russische makelij, de tanker Jyoti en een maritiem patrouillevliegtuig P8I.
De Amerikaanse marine levert naast de  Nimitz, de kruiser Princeton, de destroyers Kidd, Howard and Shoup, een onderzeeër van de Los Angeles-klasse en een maritiem patrouiillevliegtuig P-8A.
Japan doet mee met de Izumo met zijn SH-60K helikopters en de geleide-wapen-destroyer Sazanami.
Bron: Defense News (Vivek Raghuvanshi)

Noordelijke driehoek NAVO gaat samenwerken rond P-8

3 juli - Op 29 juni maakte het Pentagon bekend dat de VS, Engeland en Noorwegen een intentieverklaring hebben ondertekend waarbij uitgangspunten uiteen worden gezet over trilaterale samenwerking rond het P-8 Poseidon maritieme patrouillevliegtuig. Mogelijke gebieden waarop kan worden samengewerkt, zijn gezamenlijke operaties in het noordelijk deel van de Atlantische Oceaan, het delen van informatie en het gezamenlijk beheer van onderhouds- en trainingsinstallaties.
De VS hebben een grote vloot P-8, Engeland wil er negen aanschaffen en Noorwegen vijf. De P-8 is de opvolger van de P-3 Orion. Samenwerken bij de overhead biedt grote schaalvoordelen voor de kleinere partners.
De plannen voor samenwerking rond de patrouillevliegtuigen werden al begin van dit jaar bekend gemaakt en zijn onderdeel van de herleving van de Noordelijke Driehoek (Northern Triangle) van de NAVO, die in de Koude Oorlog funktioneerde.
Bron: Defense News (Aaron Mehta)

Noordelijke NAVO-alliantie voor maritieme patrouilles

8 januari - De VS, Engeland en Noorwegen hebben het verbond voor noordelijke maritieme patrouilles dat ze in de Koude Oorlog hadden nieuw leven ingeblazen. De drie landen gaan nu allemaal het moderne P-8 Poseidon maritieme patrouillevliegtuig voor onderzeebootbestrijding aanschaffen. Noorwegen gaat er vijf kopen.
In de Koude Oorlog was er een noordelijke driehoek tussen Keflavik op IJsland (VS), Schotland (Britten) en Andoya (Noren). Die komt nu terug. In 2015 kondigden de VS aan met de P-8 terug te keren naar Keflavik waar ze in 2006 waren vertrokken. De Engelsen vervingen in 2010 hun P-3 patrouillevliegtuigen niet, maar gaan nu ook de P-8 aanschaffen. Het zal wel een tijd duren voor de vliegtuigen er zijn.
De drie landen zullen ook allen met de F-35 (JSF) gaan vliegen. De eerste F-35s in Europa komen naar Engeland. En er zullen heel 2016 roulerende detachementen van 330 VS-mariniers in Noorwegen zijn.
Bron: Defense News (Aaron Mehta)

Vliegtuigen VS bewaren veilige afstand tot Chinese eilanden

22 mei - Amerikaanse P-8 Poseidon verkenningsvliegtuigen van de marine en oorlogsschepen blijven - voorlopig - op veilige afstand van de kunstmatige eilanden die China heeft aangelegd in de Zuid-Chinese Zee. De patrouilles blijven buiten de zones van 12 zeemijl (iets meer dan 22 km) die internationaal gelden als territoriaal gebied rond een "natuurlijke" kustlijn. De VS ontkennen echter wel dat dit laatste ook geldt voor kunstmatige (opgespoten) eilanden. Als de VS de 12-mijlzone toch zouden gaan testen, zou de Chinese reaktie hierop een belangrijke eskalatie kunnen opleveren.
Bron: AFP

Chinese onderscheppingen hebben te maken met marinebasis Hainan

28 augustus - Op 19 augustus vloog een Chinees jachtvliegtuig boven de Zuid-Chinese Zee hinderlijk dicht in de buurt van een Amerikaans P-8 Poseidon anti-onderzeeboot- en verkenningsvliegtuig. Zes P-8 vliegtuigen - de opvolger van de P-3 Orion - zijn sinds eind vorig jaar gestationeerd op de Amerikaanse basis Okinawa in Japan. Een voor de hand liggend doel van de Amerikaanse verkenningen is de Chinese nukleaire onderzeebootvloot die opereert vanaf het zuidelijke eiland Hainan. De precieze operationele paraatheid van de drie of vier onderzeeërs van de Jin-klasse is onbekend, maar ze zijn van cruciaal belang voor de mogelijkheid van het Chinese leger om terug te slaan na een verrassingsaanval (de zogenaamde second strike). Meer onderscheppingen zijn dan ook te verwachten.
Bron: Reuters (Greg Torode, Megha Rajagopalan)

VS sturen moderne patrouillevliegtuigen naar Japan

2 december - De Amerikaanse marine sturen geavanceerde P-8 Poseidon maritieme patrouillevliegtuigen naar Japan. Zes P-8 zullen uiteindelijk worden gestationeerd op de luchtmachtbasis Kadena op Okinawa. De eerste is gisteren aangekomen. De P-8 van Boeing vervangt de P-3 Orion van Lockheed en is gespecialiseerd op het jagen op onderzeeërs, naast andere schepen. Het vliegtuig is uitgerust met radar en bewapend met luchttorpedo's en anti-scheepsraketten.
Bron: Reuters (Tim Kelly, Phil Stewart)

Nieuwe dronebasis VS in Japan om China in bedwang te houden

3 oktober - In Foreign Policy betoogt John Reed dat de Amerikaanse plannen om komend voorjaar twee of drie RQ-4 Global Hawk drones in Japan te stationeren niet, zoals het officiële verhaal zegt, tegen Noord-Korea zijn gericht, maar tegen China. De Global Hawk is een grote strategische verkenningsdrone, die een aanvulling is op het legendarische 50 jaar oude spionagevliegtuig U-2, bijgenaamd de Dragon Lady. Tot nu toe zijn ze gestationeerd op Guam en ze gaan nu rouleren tussen deze basis en die in Japan.
Het is voor het eerst dat Amerikaanse drones in Japan geplaatst worden, maar het gaat niet om een geïsoleerde maatregel. Twee squadrons MV-22 Osprey worden ook in Japan gestationeerd. Deze kombinatie van vliegtuig en helikopter (tiltrotor) kan groepen mariniers over grote afstand verplaatsen met de snelheid van een vliegtuig. Ze maken snellere interventie mogelijk in de Stille Oceaan, waar de afstanden bijzonder groot zijn.