EU-plannen voor grondtroepen in Libië

1 oktober - Een EU-plan dat in handen is van Politico, schetst alternatieven voor het sturen van Europese militairen naar Libië voor het geval daar een wapenstilstand tot stand komt.
Het document van 10 blz. biedt drie opties voor de EU:
1. Ondersteuning van een formele overeenkomst tussen de Libische partijen zelf. In dat geval zou de EU de bestaande civiele missie EUBAM (European Border Assistance Mission in Libya) kunnen omzetten in een adviesmissie voor de partijen bij het monitoren van de wapenstilstand.
2. Een door de VN geleid mechanisme met mandaat om de wapenstilstand te monitoren. De EU zou dat kunnen ondersteunen met geld, personeel en expertise, maar geen kontrole hebben over het optreden. Een variant zou erin bestaan het mandaat van Operatie Irini uit te breiden, de marine- en luchtmachtoperatie van de EU die moet toezien op het wapenembargo.
3. De derde optie is een zelfstandige militaire en waarnemersmissie van de EU met VN-mandaat. Die zou de rules of engagement (regels bij de inzet van troepen) van de VN moeten volgen en onder meer een duidelijke exitstrategie hebben om niet in het moeras te belanden. Een dergelijke operatie zou gebruik maken van het Libische luchtruim en beschermd worden door gevechtstroepen. Hij zou zelfs uit twee brigades kunnen bestaan (de EU-gevechtsgroepen?), 5000-10.000 soldaten. Dit is de meest riskante optie, vooral van de kant van onafhankelijke milities en terroristen dreigt gevaar.
De laatste optie wordt "in dit stadium" uitgesloten gezien "de politieke en fysieke risiko's".
Een verkorte versie van het plan van 4 blz. werd door de Hoge Vertegenwoordiger voor buitenlandse zaken en defensie van de EU Borrell vorige maand gepresenteerd op een informele vergadering van de Europese ministers van defensie.
Bron: Politico (Jacopo Barigazzi)

Betrokkenheid Emiraten bij drone-aanval in Libië

28 augustus - Onderzoek van de BBC wijst op de betrokkenheid van de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) bij een drone-aanval in Libië op 4 januari, waarbij 26 ongewapende kadetten van een militaire academie om het leven kwamen. Het bewijsmateriaal toont aan dat de aanval werd uitgevoerd met een Chinees Blue Arrow 7 geleid wapen van een Wing Loong II drone en niet door mortiervuur. Tripoli werd op dat moment belegerd door de troepen van de oostelijke generaal Haftar. Het bewuste type drone vloog in die tijd alleen vanaf de Libische basis al-Khadim. De drones daar waren afkomstig van de Emiraten en werden ook onderhouden door hun personeel.
De BBC heeft ook nieuw bewijs gevonden dat Egypte de VAE toestaat om gebruik te maken van vliegbases op hun gebied in de buurt van de grens. Het lijkt erop dat in februari 2020 de Wing Loong II drones zijn verplaatst naar Egypte op een basis in de woestijn bij Siwa. Een tweede vliegbasis, Sidi Barrani wordt gebuikt door Mirage 2000 gevechtsvliegtuigen, die in elk geval niet van de Egyptische luchtmacht zijn en waarschijnlijk van de Emiraten. Een luchtbrug bestaat tussen de VAE en een basis op 80 km van de Libische grens.
Bron: BBC News

Russische gevechtsvliegtuigen op Libische basis

18 juni - Beelden die deze week zijn vrijgegeven door Africa Command van het VS-leger laten een Su-24 gevechtsvliegtuig van Russische makelij voor luchtsteun zien op de startbaan van de vliegbasis al-Jufrah in Centraal-Libië. AFRICOM bevestigde ook de recente foto's van een MiG-29 boven de noordelijke kuststad Sirte, waar momenteel een tegenoffensief van de regering in de hoofdstad Tripoli plaatsvindt tegen de oostelijke generaal Haftar.
Het is nog onduidelijk of deze vliegtuigen gevlogen worden door Russische piloten. Afgelopen maand waren er berichten dat 14 MiG-29s en Su-24s aangekomen waren op de vliegbasis. Volgens AFRICOM staat er ook een Russisch mobiel radarsysteem bij de startbaan.
* De versterking van de luchtmacht van de oostelijke troepen heeft waarschijnlijk tot doel te voorkomen dat het tot nu toe succesvolle westelijke regeringsoffensief verder gaat dan Sirte en belangrijke olie-installaties in het oosten bereikt.
Bron:Al-Monitor (Jared Szuba)

Grote Turkse oefening in oostelijke Middellandse Zee

12 juni - De Turkse marine en luchtmacht hebben een grote oefening gehouden in internationale wateren van de Middellandse Zee voor de kust van Libië. Doel van de oefening (Open Sea Training) was aan te tonen dat het Turkse leger in staat is een detachement F-16s en radarvliegtuigen (early warning) in te zetten bij de de strijd in Libië. Er namen vanuit de stad Eskisehir 17 vliegtuigen deel en tevens acht fregatten en korvetten. In totaal werd een afstand van 2000 km bestreken heen en terug.
Turkse media berichten dat Turkije twee militaire bases wil vestigen in Libië om de westelijke regering in Tripoli te steunen. De vliegbasis al-Watiya zou een dronebasis moeten worden met luchtverdediging door middel van Turkse systemen. In de havenstad Misrata zou een marinebasis moeten komen voor de bevoorrading.
Bron: Middle East Eye (Ragip Soylu)

Operatie Irini kan Turks militair konvooi niet stoppen

11 juni - Het is het Griekse fregat Spetsai gisteren niet gelukt om Turkse vrachtschepen die met militair materieel op weg waren naar Libië ter stoppen. Zodra een Griekse helikopter het konvooi naderde kregen ze een scherpe waarschuwing van het Turkse fregat Istanbul (F515) dat het schip beschermd werd door de Turkse marine. De Griek droop vervolgens af.
De Italiaanse commandant van de Europese Operatie Irini (naar alle waarschijnlijkheid was het vice-admiraal Fabio Agostini himself) had opdracht gegeven om het Turkse schip te kontroleren. Irini moet het wapenembargo tegen Libië kracht bijzetten. De Europese marine-operatie kan echter niet optreden tegen schepen die worden beschermd door marineschepen van derde landen.
Het Roll-on-roll-offschip Cirkin is inmiddels aangekomen in de Libische haven Misrata. En een ander Turks vrachtschip, de Parpali is vertrokken uit de havenstad Gemlik aan de Zee van Marmara op weg naar Misrata.
Bronnen: Daily Sabah, @hdevreij
AANVULLING: 12 juni - Van operatie Irini maken momenteel deel uit: drie maritieme patrouillevliegtuigen, waaronder een Duitse P-3C Orion, het Franse fregat Jean Bart en het Griekse fregat Spetsai.
Bron: Marineschepen.nl

De drone-oorlog in Libië

28 mei - Het Libische terrein leent zich goed voor een bewegingsoorlog met grondtroepen. Dat geldt echter alleen bij luchtoverwicht. Vanuit de lucht zijn troepenbewegingen goed zichtbaar en er is weinig plek om in dekking te gaan.
Vandaar het belang van de drones in wat de speciale gezant van de VN Salame de "grootste drone-oorlog ter wereld" noemde. Er zijn nu  bijna 1000 drone-aanvallen uitgevoerd in Libië. In 2016 deed de Chinese Wing Loong zijn intree aan de kant van het oostelijke LNA onder bevel van generaal Haftar. Dat was bij de slag om Derna in het oosten van het land. Ze werden gevlogen door piloten van de Verenigde Arabisch Emiraten vanuit de vliegbasis al Khadim. Ze hebben een bereik van 1500 km.
Ook bij de belegering van de hoofdstad Tripoli vanaf april 2019 speelden deze aanvankelijk een belangrijke rol. In  december 2019 volgde echter de Turkse interventie aan de kant van de westelijke regering daar, die al werd gesteund door Qatar en Italië. Turkije zette zijn eigen drone in, de Bayraktar TB2. Die is kleiner en kan minder ver vliegen, maar de Turken slaagden erin met succes gronddoelen, aanvoerlijnen en het vooruitgeschoven hoofdkwartier van de belegeraars aan te vallen en ze terug te dringen. Voor de eigen luchtverdediging van de vliegbasis bij de luchthaven Mitiga werden daarbij onder meer Hawks van het Turkse leger ingezet. De Russische Pantser S-1 luchtafweer werd uitgeschakeld, nadat de radar met succes was gestoord.
Bron: Al Jazeera (Alex Gatopoulos)
ZIE OOK: Toon Beemsterboer, Turkse drones maken indruk in oorlog Lbië. NRC 29 mei 2020

Malta verlaat de EU-operatie rond Libië

8 mei - Malta heeft vandaag aan de EU meegedeeld dat het niet langer wil deelnemen aan de EU-operatie Irini die het wapenembargo tegen de partijen in de Libische burgeroorlog moet ondersteunen. De reden is dat de EU niet in staat is een regeling te treffen voor migranten die aankomen uit Libië.
De Maltezen leverden een enterploeg voor de operatie die op 4 mei net begonnen was. Dit lijkt niet veel, maar het is wel de enige ploeg die tot nu toe beschikbaar is gesteld. Irini omvat verder schepen uit Frankrijk, Griekenland en Italië en patrouillevliegtuigen van Duitsland, Luxemburg en Polen. Een Franse patrouilleboot en een Luxemburgse vliegtuig zijn inmiddels met hun werk begonnen. Het Europese satellietcentrum in Spanje biedt ondersteuning.
Malta dreigt ook met een veto op de besluitvorming rond financiering van de inzet van drones en uitgaven voor het ontschepen van eventuele migranten, die aan boord worden genomen tijdens de missie.
Bron: Reuters (Chris Scicluna, Robin Emmott)

Wagner Group zet tot 1200 huurlingen in Libië in

6 mei - Volgens een rapport (57 blz.) van het sanctiecomité voor Libië van de VN-Veiligheidsraad, waarop Reuters kennelijk de hand heeft weten te leggen, heeft het partikuliere militaire bedrijf Wagner Group uit Rusland 800-1200 huurlingen ingezet in Libië om de troepen van de oostelijke generaal Haftar te ondersteunen bij zijn burgeroorlog met Tripoli.
Van augustus 2018 tot augustus 2019 waren er meer dan 25 vluchten tussen Rusland en het oosten van Libië door civiele vliegtuigen die in het bezit waren of gelinkt konden worden aan Wagner of daarmee verbonden maatschappijen.
122 betrokken personeelsleden van Wagner konden geïdentificeerd worden, waarvan 39 gespecialiseerde sluipschutters en 83 gevechtstroepen.
Een kontrakt van een half jaar tussen Wagner en Haftar zou op 15 oktober zijn afgelopen. Op dat moment was nog maar de helft van de overeengekomen 173 miljoen dollar betaald.
* Ik heb het rapport - gebaseerd op open bronnen en signaleringen - nog niet op internet gezien. Deze rapporten lekken soms uit voorafgaand aan publikatie, omdat ze rondgestuurd worden aan landen voor kommentaar (KK).
Bron: Reuters (Michelle Nichols)

Egyptische marine oefent in de Middellandse Zee

5 januari - Op 3 januari heeft de Egyptische marine een grote amfibische oefening gehouden in de Middellandse Zee. Ingezet werden het amfibische aanvalsschip Gamal Abdel Nasser (Mistral-klasse), korvetten van de Gowind-klasse, fregatten van de Perry-klasse en dieselelektrische aanvalsonderzeeërs van de in Duitsland geproduceerde 209-klasse (een succesvol exportartikel). Ka-52K Katran en AH-64 Apache helikopters vlogen vanaf de Gamal Abdel Nasser om samen met F-16s luchtsteun te geven.
Diverse fregatten voor onderzeebootbestrijding (ASW - Anti-Submarine Warfare) en SH-2G Super Seasprite helikopters oefenden tegen onderzeeërs.
De oefeningen vonden plaats tegen de achtergrond van toenemende spanning met Turkije over Libië. Egypte steunt het Lybian National Army (NLA) van generaal Haftar tegen de internationaal erkende GNA-regering van premier Sarraj in Tripoli, die Turkije wil helpen door troepen te zenden.
Half december had Egypte ook al een grote marine-oefening gehouden met dieselonderzeeërs van de Romeo-klasse. Ze zijn door China gebouwd naar Sovjet-model, en gemoderniseerd door de VS. Ze kunnen UGM-84 Harp oon antischeepsraketten afschieten.
Bronnen: Southfront, The Drive - The Warzone (Joseph Trevilthick)

Drones neergeschoten boven Libië

23 november - AFRICOM maakte gisteren bekend dat een van hun ongewapende drones is neergeschoten boven de Libische hoofdstad Tripoli. Het type werd niet bekend gemaakt, maar The Aviationist analyseert dat twee soorten drones van de VS regelmatig daar vliegen, de RQ-4 Global Hawk van Sigonella (7e Verkenningssquadron) en de MQ-9 Reapers die zowel in Sigonella (onderdeel van het 324ste Expeditionaire Luchtverkenningssquadron) en in Niger op Basis 201 bij Agadez zijn gestationeerd. Op vliegbasis Larissa in Griekenland waren in elk geval tot augustus 2019 tijdelijk MQ-9's gestationeerd, een verlenging is echter volgens The Aviationist waarschijnlijk, zodat dit ook nog een optie is.
De dag tevoren was een MQ-9A Predator van de Italiaanse luchtmacht ten zuidoosten van Tripoli neergestort. Deze vloog volgens Italië in het kader van Operazione Mare Securo (Veilige Zee), een terreurbestrijdingsoperatie in het centrale deel van de Middellandse Zee. Die werd in augustus 2017 uitgebreid naar de Libische wateren als ondersteuning van de Libische kustwacht. Wat de drone in het binnenland uitvoerde blijft onvermeld.
The Aviationist denkt dat de drones zijn neergehaald door verstoring van hun verbindingen (jamming), mogelijk door apparatuur van Russische huurlingen (Wagner). Storen van de Reapers die worden geleid via satellietverbindingen is een lastige klus op het gebied van Elektronische oorlogsvoering (EOV), aldus The Aviationist.
Bron: The Aviationist (David Cenciotti)

Groep Wagner ingezet in Libië

25 september - De Russische partikuliere militaire groep Wagner (huurlingen) zijn nu ook ingezet aan de frontlinies van de Libische burgeroorlog. Meer dan 100 leden van de groep zijn volgens de bronnen van Bloomberg  in de eerste week van september aangekomen op een vooruitgeschoven basis om de troepen van de oostelijke generaal Khalifa Hafter te ondersteunen bij een nieuw offensief tegen de hoofdstad Tripoli (een eerdere poging was vastgelopen in april). Een commandant van Russische huurlingen in Libië bevestigde de aanwezigheid van Wagnerleden in dat land en zei dat er ook een aantal waren gesneuveld.
De groep Wagner wordt geleid door Yevgeny Prigozhin die (in zijn andere rol als cateraar) ook wel bekend staat al 'Poetins kok'. De groep is ook aktief in Syrië en de Centraal-Afrikaanse Republiek.
Bron: Bloomberg (Samer Al-Atrush, Stepan Kravchenko)

Chinese drones ingezet bij de oorlog in Libië

2 mei - Volgens militaire analisten wijst veel erop, dat Wing Loong II drones van Chinese makelij (vergelijkbaar met Predator of Reaper) door de Verenigde Arabische Emiraten zijn ingezet bij de slag om de Libische hoofdstad Tripoli. De Emiraten hebben de opmars van generaal Haftar al eerder ondersteund met drones vanuit een basis in Al Khadim in het oosten van het land, die ze in 2016 hebben ingericht. Die speelden een rol bij de bombardementen op de stad Derna vorig jaar. Ook in Jemen zijn de Chinese drones ingezet.
Het is mogelijk dat de nachtvluchten van gewapende drones in Tripoli kunnen worden aangestuurd vanaf Al Khadim (740 km van Tripoli) met behulp van een grondstation dichterbij de hoofdstad om de radiosignalen door te geven.
De website Aviation History heeft foto's gepubliceerd van de resten van Chinese Blue Arrow 7 geleide wapens in Tripoli, die kunnen worden afgevuurd door de Wing Long II drones.
Bron: Defense News (Tom Kington)
ZIE OOK: AFP, Libya air strikes point to possible UAE involvement: UN report. 6 mei 2019

De VN analyseert de Libische luchtoorlog

14 juni - War is Boring konstateert dat het eindrapport van een groep VN-experts over de oorlog in Libië (onder meer over schending van mensenrechten en het wapenembargo, illegale olie-export en de financiering van gewapende groepen) een aantal berichten bevestigt die eerder op de site zijn verschenen. Het gaat dan onder meer over de steun van de Verenigde Arabische Emiraten aan het Libische Nationale Leger onder leiding van generaal Haftar en het gebruik van buitenlandse huurlingpiloten door hun rivalen, de luchtmacht van de militie Libyan Dawn in Misrata.
Bron: War is Boring (Arnoud Delalande)
S/2017/466 Final Report of the Panel of Experts on Libya, established pursuant to resolution 1973(2011), 1 juni 2017

Tapes tonen steun VS voor Libische generaal Haftar aan

8 november- Libische media (Tv-station An-Naba) zijn in het bezit van opnames van gesprekken tussen Amerikaanse piloten en de controletoren van een vliegbasis die wordt gekontroleerd door de dissidente Libische generaal Haftar. Het betreft radioverkeer tussen vliegbasis Banina in Benghazi en andere vliegbases in de regio die onder commando van de NAVO staan. Uit de tapes blijken vliegbewegingen van diverse types transportvliegtuigen, waaronder die in gebruik zijn bij de Amerikaanse luchtmacht zoals de CN-35 (bedoeld wordt mogelijk de CN-235).
De vliegtuigen zouden gebruikt worden als logistieke steun voor de troepen van de dissidente generaal. Tussen juni en augustus zouden zeker 14 vluchten hebben plaatsgevonden tussen Banina en NAVO-bases op de Italiaanse eilanden Sicilië en Pantelleria (dicht bij Libië) en een vliegbasis op Kreta.
* Het interceptiemateriaal is vermoedelijk afkomstig van de met Haftar rivaliserende regering in Tobroek.
Bron: Al Jazeera

Emiraten vestigen militaire basis in oosten Libië

28 oktober - De Verenigde Arabische Emiraten hebben in de stad Al-Marj in het oosten van Libië een militaire basis ingericht ter ondersteuning van de strijdkrachten van generaal Haftar, die losjes zijn verbonden met de regering in Tobroek. Vandaaruit worden gezamenlijke operaties met AT-802 lichte vliegtuigjes en drones uitgevoerd. Satellietbeelden bij IHS Jane's laten de aktiviteiten zien op vliegveld Al-Khadim in de provincie die 100 km van Benghazi ligt.Vanaf maart is de infrastruktuur sterk uitgebreid met gebouwen en parkeerbanen. Eind juni werd er aan hangars gebouwd. Twee Air Tractor vliegtuigen, twee UH-60 Black Hawk helikopters, twee Il-76 transportvliegtuigen, een Il-18 passagiersvliegtuig en twee drones waren zichtbaar. Op 23 juli waren er al zes Air Tractors, die apparatuur voor (foto)verkenning en geleide wapens kunnen meenemen.
Bron: Libyan Express

Buitenlandse troepen in Libië opereren vanaf een Franse basis

24 juni - Een wat ouder artikel bij Middle East Eye stelt op basis van berichten in de Arabische media en bronnen in Libië dat Britse special forces (in elk geval 15 Britten verzamelen inlichtingen) gestationeerd zijn op een door de Fransen geleid multinationaal operationeel centrum in Benghazi, dat steun verleent aan de Libische generaal Haftar, een oude strijdmakker van Ghadafi, die later overliep naar de oppositie. Zijn militie is momenteel niet verbonden met de nieuwe eenheidsregering.
Het centrum is opgezet in december en werd in februari operationeel. Er zijn teams uit Frankrijk (40 militairen met drones, trainers, inlichtingenspecialisten), Italië (40 trainers en ondersteunend personeel), Jordanië (10 trainers voor mariniers) en de Verenigde Emiraten (4 drone-operateurs) aanwezig. Vanuit de basis wordt met drones gevlogen, waaronder zeker één HALE drone die op grote hoogte surveilleert. Volgens de Arabische editie van de Huffington Post zouden ook Amerikaanse mariniers op de basis zijn.
De stelling wordt beschermd met van een afstand bediende zware mitrailleurs en raketwerpers.
Bron: Middle East Eye (Karim El-Bar)

Duitse parachutisten illegaal ingezet?

28 januari - De luchtlandingsbrigade van de Bundeswehr, onderdeel van de Division Spezielle Kräfte (DSK), is in februari 2011 ingezet in Libië om tijdens de burgeroorlog in Nafurah in het binnenland 200 personen (waaronder personeel van de oliefirma Wintershall AG)  te evakueren. Er werden twee Transall transportvliegtuigen, 12 parachutisten en acht militaire politiemensen met machinepistolen en aanvalsgeweren ingezet. Omdat de militaire operatie niet zoals wettelijk verplicht aan de Bondsdag was voorgelegd heeft de fraktie van de Groenen nu een klacht ingediend bij het constitutioneel hof. De regering had alleen de fraktieleiders ingelicht. Volgens de regering ging het niet om een gewapende aktie, dus was toestemming van het parlement niet nodig. Maar volgens vice-fraktievoorzitter Frithjof Schmidt van de Groenen was de operatie riskant en had tot een gewapend konflikt kunnen leiden. Bovendien was er veel meer aan de hand. Tegelijkertijd vond in de Middellandse Zee Operation Pegasus plaats, waarbij de Bundeswehr meer dan 1000 soldaten van landmacht, luchtmacht en marine had samengetrokken met het oog op een veel grotere aktie, bijvoorbeeld een evakuatie via de zee.
Bron: Die Welt (Thorsten Jungholt)

Egyptische betrokkenheid aanleiding voor slag om Libische oliehavens

19 december - De angst van fundamentalistische Libische milities dat Egypte versterkingen zou aanvoeren voor de belegerde regering in de oostelijke stad Tobroek, vormde volgens Claudia Gazzini van de International Crisis Group de aanleiding voor de gevechten rond de olieterminals van Ras Lanoef en Sidra.
De regering in Tobroek is verwikkeld in een strijd om de macht met een tegenregering in de hoofdstad Tripoli, die wordt geleid door de islamistische coalitiebeweging Libya Dawn. Egypte ontkent tot nu toe rechtstreekse interventie, maar stelde in augustus wel vliegbases ter beschikking voor luchtaanvallen van de Emiraten op doelen in Libië. Egypte voerde volgens bronnen van de New York Times ook twee operaties met special forces uit in Libië. Verder is gezien en bevestigd door functionarissen, dat in oktober een Egyptisch schip in Tobroek lichte wapens uitlaadde.
Experts denken dat de Egyptische regering van generaal Sisi ook onder invloed staat van een lobby van het voormalige bewind van generaal Gadaffi. Een aantal centrale figuren van het oude regime hebben uitstekende kontakten met de koninklijke familie in de Emiraten en Egyptische veiligheidsfunctionarissen. Ahmed Gaddaf al-Dam, een neef en voormalige medewerker van Gadaffi, woont in ballingschap in Egypte.
Bron: Time (Jared Malsin)
UPDATE: 22 december - Volgens Libische bronnen heeft generaal Haftar in Tobroek twee dagen geleden 16 Hurricane pantserwagens gekregen van de Emiraten voor de strijd rond de oliehavens. Haftar is een oude kompaan van Gadaffi, die na een mislukte kampanje in Tsjaad in onmin geraakte en in de jaren tachtig voor de CIA werkte. Hij is met een eigen legertje nu een bondgenoot van de regering in Tobroek.
Bron: Middle East Monitor