Duitse Eurofighters gaan oefenen in Jordanië

10 oktober - Zes Eurofighters van de Duitse Luftwaffe zijn vandaag vertrokken vanaf de vliegbasis Laage (distrikt Rostock) voor een geplande oefening in Jordanië. De vliegtuigen worden in de lucht bijgetankt en komen 's avonds aan. Ze nemen samen met de Jordaanse luchtmacht en de US Air Force deel aan de oefening Desert Air. De oefening vindt plaats vanaf het Jordaanse militaire steunpunt Al-Asrak. Er zijn 80 Duitse soldaten ingezet, die deels met een militair transportvliegtuig A400 vanaf Laage worden ingevlogen.

De Amerikanen komen met F-15Es uit het Britse Lakenheath en F-16s uit Aviano in Italië. De oefening duurt tot 24 oktober. De Luftwaffe doet voor het eerst mee.

Bron: Redaktionsnetwerk Deutschland 

Nukleaire NAVO-oefening Steadfast Noon begonnen (UPDATE)

13 oktober - Het is weer herfst, dus tijd voor de jaarlijkse geheime nukleaire NAVO-oefening Steadfast Noon, die overigens stelselmatig uitlekt. Deze keer vindt de oefening plaats vanuit de Duitse vliegbasis Nörvenich in Noordrijn-Westfalen bij Keulen, een reservebasis voor taktische B61 kernwapens van de VS (er is daar slechts een voorziening voor de opslag van kernwapens). De Duitse luchtmacht met Tornado-vliegtuigen [van het Taktisches Lufwaffengeschwader 33 uit Büchel en dit jaar ook de Italiaanse (tien stuks vliegend materieel), Belgische en Nederlandse luchtmacht wordt geoefend bij het afwerpen van deze bommen. Ook valt dit jaar nadruk op het transport van kernwapens vanuit de ondergrondse kluizen (vaults) naar de vliegtuigen, waar ze dan onder worden gehangen. Er wordt overigens niet met scherpe kernwapens gevlogen, in de lucht worden alleen de procedures geëxerceerd.
Tegelijkertijd verloopt op de basis Büchel in de Eifel de oefening Resilient Guard, waarbij onder meer de verdediging van de basis tegen een luchtaanval en de inzet van Patriot luchtdoelraketten in lastig terrein wordt geoefend. Er zijn daar twee groepen luchtafweer met geleide wapens van de Bundeswehr aktief [Flugabwehrraketengruppen 24 en 26]. Dit is de plaats waar de twintig 'Duitse' B61 bommen in vredestijd liggen opgeslagen.
Bronnen: DPA, German-Foreign-Policy.com
UPDATE: 21 oktober - De oefening blijkt zowel in Duitsland als in Nederland te hebben plaatsgevonden. Op Volkel hebben zelfs NAVO-sekretaris-generaal Stoltenberg, commandant European Command ****VS-generaal Wolters en minister van defensie Bijleveld de zaak geïnspekteerd. De vijftig deelnemende vliegtuigen vlogen boven West-Europa en de Noordzee.
Niet-nukleaire NAVO-vliegtuigen nemen ook deel aan het programma SNOWCAT (Support of Nuclear Operations with Conventional Air Tactics) ter ondersteuning van de nukleaire aanvalstaak. Dat zou bijvoorbeeld voor de Poolse luchtmacht kunnen gelden.
Bronnen: Augen Geradeaus (T. Wiegold), NATO Watch

NAVO-luchtmachten oefenen met Israël in de Negev (UPDATE)

1 november - De Israëlische luchtmacht houdt komende week de vierde aflevering sinds 2013 van de internationale tweejaarlijkse oefening Blue Flag met luchtmachten van diverse NAVO-landen (VS, Italië, Duitsland, Griekenland). Voor het eerst doen F-35s mee aan deze oefening, die twaalf dagen duurt en waaraan tot 12 november 1000 militairen deelnemen. Blue Flag vindt plaats vanaf de vliegbasis Ovda ten noorden van Eilat.
Van de Luftwaffe doen zes Eurofighters en 140 soldaten van het Luftwaffengeschwader 71 'Richthofen' uit het Oost-Friese Wittmund mee. Dit is de tweede keer voor de Duitse luchtmacht. Op weg naar het oefengebied in de Negev woestijn maken ze tankstops in Italië en op Kreta.
Bronnen: Times of Israel (Judah Ari Gross), NDR
UPDATE: 6 november - F-16s van het 480ste Fighter Squadron van de VS-luchtmacht op vliegbasis Spangdahlem in Duitsland waren op 30 oktober aangekomen op Ovda om deel te nemen aan de oefening.
Bron: Defence Blog

Nukleaire NAVO-oefening Steadfast Noon in Büchel en Kleine Brogel

18 oktober - Afgelopen week is van 14 tot 18 oktober vanaf de kernwapenbases Büchel in de Eifel en het Belgische Kleine Brogel de jaarlijkse nukleaire NAVO-oefening Steadfast Noon gehouden. Büchel is tevens de vliegbasis waar het Taktisches Luftwaffengeschwader 33 is gestationeerd, het nukleaire onderdeel van de Duitse luchtmacht, uitgerust met Tornado's. De oefening is met grote geheimhouding omgeven. Vliegtuigspotters hebben behalve de nukleair geschikte vliegtuigen uit België, Duitsland, Italië en Nederland ook Tsjechische Gripens en Poolse F-16s gezien (die moeten de nukleaire vliegtuigen verdedigen). De VS zal waarschijnlijk hebben deelgenomen met F-16s van de Italiaanse vliegbasis Aviano of F-15Es van het Engelse Lakenheath.
De Amerikaanse B61 kernbommen worden in geval van oorlog mede afgeworpen door de bondgenoten die kernwapens op hun grondgebied hebben. De procedures daarvoor worden tijdens Steadfast Noon geoefend. De kernwapens moeten uit hun ondergrondse kluizen worden gehaald, naar de vliegtuigen getransporteerd en eronder gemonteerd. Gevlogen wordt er niet met de echte bommen. De oefening vindt plaats korte tijd nadat op 10 oktober een eskader nukleair geschikte B-52 bommenwerpers van de VS uit Louisiana (tijdelijk) verplaatst werd naar Engeland.
Duitsland beslist in het eerste kwartaal van volgend jaar over de opvolger voor de Tornado.
Bronnen: Augen Geradeaus (Thomas Wiegold), Handelsblatt, Junge Welt (Marc Bebenroth)

Duitsland zet de VS onder druk over nukleaire rol voor Eurofigrter

20 juni -Het Duitse ministerie van defensie heeft in april een brief aan het Pentagon geschreven met de vraag of certificatie van de Eurofighter mogelijk is. Duitsland is bezig met de vervanging van de 89 Tornado's, waarvan een aantal in het kader van de nukleaire participatie binnen de NAVO een kerntaak hebben.
De bedrijven Airbus (Eurofighter), Lockheed Martin (JSF) en Boeing (F-18) houden deze week presentaties op het ministerie.
De Tornado's kunnen tot half jaren twintig blijven vliegen. Volgens Washington kan de certificatie van de Eurofighter wel zeven tot tien jaar in beslag nemen. Onder meer moet worden nagegaan of de Eurofighter bij een nukleaire missie kan overleven zonder stealth kapaciteit. Datzelfde geldt overigens voor het produkt van Boeing. Boeing en Airbus redeneren dat dit met elektronische tegenmaatregelen (jammen) te verhelpen is.
Bron: Reuters (Andrea Shalal)

Duitse Tornado's mogelijk ongeschikt voor NAVO-missies

31 maart - Volgens een rapport van het Duitse ministerie van defensie (gezien door Reuters, voor het eerst geciteerd in Der Spiegel) is de Bundeswehr mogelijk niet in staat het Tornado gevechtsvliegtuig te gebruiken voor NAVO-operaties. Het probleem is dat het niet mogelijk is gebleken een apparaat te bouwen dat versleutelde overdracht van data naar het toestel mogelijk maakt. Bovendien voldoet ook de verbindingsapparatuur niet meer aan de huidige normen, zodat het risiko bestaat dat de informatie wordt onderschept.
Een woordvoerder van de luchtmacht stelde dat de tien Tornado's die zijn aangewezen voor de NATO Response Force voldoen aan de huidige eisen.
Er moet in 2025 worden begonnen met de vervanging van de Tornado. De Eurofighter is de leidende kandidaat daarvoor, andere opties zijn de F-15 en de F-18.
* Tornado's hebben ook de nukleaire taak van de Bundeswehr.
Bron: Reuters (Sabine Siebold)

Duitsland en Jordanië ruziën over immuniteit voor Duitse troepen

27 augustus - Jordanië verzet zich tegen de Duitse eis om immuniteit te verlenen aan 250 troepen van de Duitse luchtmacht, die worden verplaatst vanuit Turkije om de oorlog tegen ISIS voort te zetten, volgens een bericht van Der Spiegel. De Duitsers zijn al bezig hun materieel naar de Jordaanse vliegbasis Muwaffaq Salti bij al-Azraq te brengen. Duitsland wil niet dat hun militairen berecht kunnen worden door Jordaanse rechtbanken.
Bron: Deutsche Welle
UPDATE: 4 oktober - Vandaag zijn vier Duitse Tornado's voor fotoverkenning aangekomen in Jordanië. Als onderdeel van de verplaatsing uit Turkije is het aantal vliegtuigen verminderd van zes tot vier, vanwege de afgenomen kracht van ISIS.
Bron: AFP

Verplaatsing van Duitse troepen van Incirlik begint in juli

18 juni - De Duitse Bundeswehr begint in juli met de verplaatsing van troepen van de Turkse basis Incirlik naar de vliegbasis Muwaffaq Salti bij Azraq, 100 km ten oosten van Amman in Jordanië. Er zijn nu meer dan 250 Duitse militairen op Incirlik.
De Duitse tankvliegtuigen zullen al vrij snel vanaf deze basis gaan opereren (half juli), de Tornado's, die verkenningen uitvoeren in ISIS-gebied, zullen pas na drie maanden in oktober weer operationeel zijn.
In het kader van Operation Inherent Resolve tegen ISIS hebben ook Nederlandse en Belgische F-16's vanaf deze Jordaanse basis gevlogen.
De achtergrond van de verplaatsing is dat Turkije Duitse parlementariërs de toegang tot de basis had geweigerd, nadat Duitsland asiel had verleend aan Turkse militairen die waren beschuldigd van deelname aan de mislukte coup van vorig jaar.
Bron: Deutsche Welle
UPDATE: 9 juli - De aftocht van de Bundeswehr uit Turkije begint vanmiddag. Als eerste zal dan het tankvliegtuig Airbus MRTT naar Jordanië vliegen. De zes Tornado's zullen nog tot eind juli vanuit Turkije starten. Daarna vliegen ze voor anderhalve maand naar Duitsland terug voor onderhoud terwijl in Jordanië de technische voorzieningen voor de foto-interpretatie van de beelden die de verkenners meebrengen van hun vluchten worden opgebouwd. Half oktober moeten ze dan weer paraat zijn. De verhuizing betreft rond 200 zeecontainers. C-17 transportvliegtuigen van de VS helpen erbij.
Er moet ook nog een technische overeenkomst voor de stationering van de Duitser gesloten worden en een verdrag over hun juridische status.
De Duitse bemanningsleden van de AWACS (rond een derde) die vliegen vanuit het Turkse Konya blijven wel in Turkije. Omdat dit een NAVO-operatie is mogen Duitse parlementsleden de soldaten bezoeken.
Bron: Der Spiegel (Matthias Gebauer)
UPDATE 2: 28 september - De Duitse aftocht uit Incirlik is voltooid. 260 militairen met vliegtuigen en logistieke uitrusting zijn verplaatst naar Jordanië. Begin september hebben Duitse parlementsleden als resultaat van een compromisoplossing de Turkse basis Konya bezocht waar ook een aantal Duitse militairen zijn gestationeerd bij de AWACS-vliegtuigen.
Bron: Deutsche Welle

Gaat Duitsland weg uit Incirlik?

15 mei - De Duitse politiek blijft zoeken naar een alternatief voor de Turkse vliegbasis Incirlik om zijn Tornado's met een verkenningsrol in de strijd tegen ISIS en een tankvliegtuig te stationeren. Een tweede parlementaire delegatie van de Bondsdag is nu de toegang tot de daar gelegerde 260 Duitse soldaten geweigerd. Volgens bronnen in de defensiecommissie wordt de komende weken een besluit over de verplaatsing verwacht, waarbij de favoriete nieuwe bestemming Jordanië zou zijn.
De aanleiding voor het konflikt was oorspronkelijk een Duitse verklaring over de Armeense genocide van 1915. Nu is daar bijgekomen dat Duitsland asiel heeft verleend aan een aantal Turkse NAVO-officieren die vervolging vreesden na de mislukte coup van vorig jaar. En de Duits-Turkse publicist Deniz Yucel [die werkt voor die Welt] zit vast in Turkije in het kader van de zuiveringsoperatie in de media na de coup.
Bron: Deutsche Welle
UPDATE: 17  mei - Duitsland overweegt nu officieel de troepen te verplaatsen naar Jordanië. Volgens een woordvoerder van het ministerie van defensie zijn Kreta en Cyprus ook mogelijke lokaties, maar is Jordanië het gunstigst. Geografie en verbindingen met andere bondgenoten behoren tot de kriteria.
Bron: Reuters (Madeline Chambers, Michael Nienaber)
8 juni - Het Duitse kabinet heeft gisteren besloten de troepen en materieel waaronder Tornado's terug te trekken uit Incirlik. Ze gaan naar de basis Azraq in Jordanië. De verplaatsing betekent dat de Duitse tankvluchten als steun van de oorlog tegen ISIS voor twee tot drie weken worden onderbroken en de verkenningsvluchten van de Tornado's voor twee tot drie maanden.
Er is geen nieuw mandaat van het parlement nodig.
Bron: AFP

De Bundeswehr heeft acht alternatieven voor Incirlik

29 maart - De Bundeswehr heeft acht geschikte alternatieven gevonden voor het steunpunt op de vliegbasis Incirlik in Turkije. Het zijn drie lokaties in Koeweit, drie in Jordanië en de Britse bases Akrotiri en Paphos op Cyprus. Er zijn echter nog geen gesprekken gevoerd met de desbetreffende autoriteiten, hetgeen  buitenlandexpert van Die Linke in de Bondsdag Jan van Aken doet constateren dat de urgentie bij de regering blijkbaar niet erg groot is.
Bondsdagleden zijn ongerust omdat sinds een bezoek op 5 oktober vorig jaar geen enkel lid van het parlement van de Turkse regering toestemming heeft gekregen om de Duitse militairen daar op te zoeken (aanvragen van Die Linke en CDU/CSU zijn onbeantwoord gebleven). Een verzoek van Van Aken om het andere Duitse steunpunt in Turkije, de basis Konya 350 km ten westen van Incirlik, te mogen bezoeken, is mondeling afgewezen. De weigeringen vonden plaats, nadat de Bondsdag een resolutie had aangenomen die de Armeense genocide van 100 jaar geleden erkende.
De fractie van Die Linke maakt zich ook zorgen dat inlichtingen die door Duitse Tornado-vliegtuigen worden verzameld, gebruikt worden in de oorlog tegen de Koerden.
Bronnen: Die Welt (Marcel Leubechter), Deutsche Welle

Duitse bijdrage aan oorlog tegen ISIS

19 september - De Bundeswehr ondersteunt sinds begin dit jaar Operation Inherent Resolve tegen ISIS met een op de Turkse basis Incirlik gestationeerd tankvliegtuig Airbus A-310 MRTT (tot nu toe meer dan 1100 tankbeurten), maar ook met inlichtingen van zes Recce Tornado's (tot nu toe 500 vluchten van tussen drie en vijf uur lang, meer dan 11.000 geëvalueerde luchtfoto's).
De samenwerking met de bondgenoten gebeurt in het taktische luchtmachthoofdkwartier (Combined Air and Space Operations Center - CAOC) op de vliegbasis Al Udeid in Qatar. Daar zijn acht Duitse officieren gestationeerd. De geallieerden brengen elk hun informatie naar een inlichtingenkamer (Informationsraum), waar de andere staten en ook het hoofdkwartier van Combined Joint Task Force (CJTF) in Koeweit ze kunnen inzien. Dat geldt dus ook voor Turkije, Saoedi-Arabië en Qatar. De Duitsers zijn bang dat Turkije de inlichtingen ook kan gebruiken in de oorlog tegen de Koerdische PKK. Ze voorzien daarom de data van het merkteken 'For Counter-Daesh Operation Only' (Daesh is de Arabische afkorting voor ISIS) en denken dat dit voldoende is.
Begin september keurde de Duitse minister van defensie Von der Leyen een investeringsbudget van 26 miljoen euro goed voor een eigen vliegveld op Incirlik voor de Duitse Tornado's en containers voor huisvesting van de militairen en 30 miljoen voor een eigen commandopost (Gefechtsstand).
Bronnen: German-Foreign-Policy.com (Duitstalig), Spiegel Online (Matthias Gebauer)
Zie ook: USA Today, Inside the anti-islamic State air campaign command center

Duitse leger oefent luchtverdediging in Letland

6 september - De Bundeswehr (80 militairen en 400 ton materieel) houdt samen met Letse troepen tot aan oktober een gezamenlijke oefening in luchtverdediging, die onderdeel is van de NAVO-oefening Persistent Presence. Duitsland heeft een Deployable Control and Reporting Centre (DCRC) ingezet, een mobiele installatie (containers) die met zijn eigen en lokale radarsystemen een deel van het Baltische luchtruim kan bewaken en een compleet beeld van de situatie in de lucht kan leveren.
De bevelhebber van het Letse leger, luitenant-generaal Raimonds Graube, verklaarde dat Rusland op 25 km van de Letse grens in Ostrov een moderne helikopterbasis heeft ingericht, die binnen het bereik van de tijdens de oefening ingezette Duitse radar valt (350 km).
Tevens vliegen vijf Duitse Eurofighters momenteel de Baltische patrouille vanaf de basis Amari in Estland.
Bron: Reuters (Sabine Siebold)

Gezamenlijke Duits-Nederlandse taskforce voor Patriot

8 augustus - Nederland en Duitsland gaan in oktober op Kreta oefenen voor gezamenlijke operaties van hun Patriot-eenheden in het kader van mogelijke inzet in Polen en de Baltische regio, aldus de Duitse brigadegeneraal Michael Gschossmann. Het afgelopen jaar is een gezamenlijk operationeel concept ontwikkeld. Op Kreta zullen meer dan 40 Patriots worden afgevuurd door 300 Duitse en 100 Nederlandse soldaten (er zijn ook tien Amerikanen). Daarmee moet de Bi-national Air & Missile Defence Task Force gevechtsklaar worden verklaard en ter beschikking gesteld van de NAVO.
Als commandopost gaat het Surface To Air Missile Operations Centre (SAMOC) dienen, die oorspronkelijk door Airbus is ontwikkeld voor de Duitse luchtmacht. Afgelopen januari ondertekenden Nederland en Duitsland een overeenkomst op het gebied van lucht- en raketverdediging onder de naam Project APOLLO. In dit kader willen beide landen ook samen een opvolger voor de Stinger ontwikkelen voor nabijverdediging.
Bron: Reuters (Andrea Shalal)

Duitsland wil tot 1200 soldaten inzetten in Syrië

29 november- De Bundeswehr gaat met maximaal 1200 soldaten naar Syrië om de oorlog tegen ISIS te ondersteunen. Er worden vier tot zes Tornado's die geschikt zijn voor verkenningsvluchten  gestuurd naar twee bases. Over de precieze lokaties wordt nog onderhandeld, maar het gaat vermoedelijk om Jordanië (Amman) en Turkije (Incirlik).
Deze Tornado gevechtsvliegtuigen komen van het squadron Immelmann op Fliegerhorst Schleswig/Jagel. Het is de versie Recce Lite. Nederlandse F-16s vlogen ook met deze configuratie in Afghanistan, daar vooral om bermbommen op te sporen. De camera's hangen in een gondel onder het vliegtuig en maken foto's van vijandelijke doelen met een grote resolutie en infraroodbeelden. Het materiaal kan met een datalink naar een grondstation gestuurd worden. Deze Duitse Tornado's zullen geen luchtaanvallen uitvoeren.
Duitsland zal ook een geleide-wapen-fregat sturen om het vliegdekschip Charles de Gaulle in de Middellandse Zee te eskorteren, verder minstens één tankvliegtuig. Ten slotte zal ook een SAR-Lupe spionagesatelliet beschikbaar worden gesteld.
De Bondsdag moet nog toestemming geven voor deze missie.
Bronnen: Spiegel Online (Matthias Gebauer), Deutsche Well
UPDATE: 8 januari 2016 - Twee Tornado's hebben hun eerste verkenningsvlucht tegen ISIS in Syrië uitgevoerd vanaf Incirlik. Op 5 januari waren twee Tornado Recce van Jagel en twee van Búchel (Rijnland-Palts) uit Duitsland naar Turkije gevlogen om zich daar bij de twee die er al waren te voegen. Het Duitse Airbus A310 tankvliegtuig heeft sinds 15 december de eerste drie weken 18 vluchten uitgevoerd met in totaal 300 ton brandstof.
Bron: Aviation Week (Nicholas Fiorenza)

Blijven Spaanse Patriots nog in Turkije?

9 otober - Ondanks een dringend verzoek van Turkije om de Patriotraketten van de NAVO ter plaatse te houden zijn de VS vandaag begonnen met het terugtrekken van hun Patriots. Tientallen vrachtwagens met onderdelen zijn naar de haven van Iskenderun gereden om daar te worden verscheept naar de VS voor een update van de systemen. Ook Duitsland blijft zeggen dat de Patriots voor Kerstmis terug zullen worden gehaald. Alleen de Spaanse Patriots blijven nu over. Volgens Aaron Stein, de proliferatie-expert van het Britse instituut RUSI, is de aftocht van de Patriots gebaseerd op de afgenomen dreiging van ballistische raketten en chemische wapens van de kant van het Syrische regime (de SCUDS lijken opgeraakt). Tegen Syrische (en Russische) vliegtuigen is de gestationeerde Patriot variant PAC-3 minder geschikt. Stein merkt echter op dat de Spaanse batterij juist is uitgerust met PAC-2 Patriots, veel beter tegen vliegtuigen. De Turkse luchtmacht moet verder voldoende verweer bieden tegen indringers van hun luchtruim.
Bron: Today's Zaman (Abdullah Ayasun), Emre Soncan)

Duitsland wil op den duur gewapende Eurodrones

24 sept. 2012 - De nieuwe inspekteur van de Duitse luchtmacht, luitenant-generaal Karl Müllner, is een groot voorstander van de aanschaf van bewapende drones. Dat blijkt uit de onlangs verschenen nota Luftmacht 2030, waarover de Süddeutsche Zeitung kan beschikken. Momenteel beschikt de Luftwaffe  in Afghanistan over enkele kleinere types drones, waarmee men volgens een officier "om een hoekje en over de muur bij de buren" kan kijken en drie Israëlische onbewapende Unmanned Aerial Vehicles van het type Heron 1. Deze laatsten worden tot eind 2014 gehuurd van een konsortium met Rheinmetall als Duitse partner.
Als opvolger willen Müllner en zijn minister De Mazière in elk geval een een bewapende drone aanschaffen. Als tussenoplossing komen daarvoor in aanmerking een verder ontwikkeld Israëlisch type, de Heron TP en de Amerikaanse Predator B (de voorkeur van Müllner).
Op langere termijn (2020) willen vooral de Duitse politici een Europese bewapende drone. Het ministerie van defensie heeft voor de komende vier jaar 660 miljoen uitgetrokken voor de ontwikkeling daarvan samen met een grondstation. Dat zou bijvoorbeeld kunnen door een kwijnend projekt van EADS, Talarion, nieuw leven in te blazen.
Bron: Süddeutsche Zeitung (Peter Blechschmidt)
Nota Luftmacht 2030 -  Die Luftwaffe in Dienste Deutschlands