NAVO gaat AWACS vrijmaken voor strijd tegen ISIS

11 februari - De NAVO is in principe overeengekomen om de AWACS-vloot (16 vliegtuigen waarvan 12 operationeel) te gebruiken om nationale operaties van lidstaten af te lossen en hun AWACS vrij te maken om in actie te komen tegen ISIS (het zogenaamde backfilling). Deze ingewikkelde formule is een oplossing voor het probleem hoe de NAVO met zijn vliegende AWACS-hoofdkwartieren bij kan dragen tot de oorlog tegen ISIS zonder er aan deel te nemen. De NAVO-landen die op deze manier hun AWACS kunnen vrijspelen zijn bijv. de VS, Engeland en Frankrijk.
De berichtgeving hierover is vrij mistig, maar het lijkt wel duidelijk dat één of meer NAVO-leden (denk aan Duitsland) zich verzetten tegen een rechtstreekse NAVO-deelname aan de oorlog in Syrië. Het verzoek van de VS was al in december gedaan.
De AWACS zijn gestationeerd in Geilenkirchen, maar hebben vooruitgeschoven bases in Aktion (Griekenland), Trapani (Italië), Konya (Turkije) en Oerland (Noorwegen).
De NAVO heeft na een vergadering van de ministers van defensie ook bekend gemaakt dat Standing Maritime Group 2 (momenteel bij Cyprus aan het oefenen met de Turkse marine) onmiddellijk de Egeïsche Zee in wordt gestuurd om de vluchtelingenbewegingen te gaan monitoren ten behoeve van de EU. De groep zal bovendien worden uitgebreid met enkele schepen. In eerste instantie gaat het nu om drie of vier schepen onder leiding van het Duitse bevoorradingsschip Bonn met verder het Turkse fregat Barbaros en het Canadese fregat Fredericton. De EU, die zelf een enigszins vergelijkbare operatie rond Libië uitvoert, had in eerste instantie de NAVO niet er bij willen halen. Volgens de Independent werd een doorbraak bereikt toen Griekenland verklaarde Turkije als een 'veilig derde land' te beschouwen. Overigens is het niet de bedoeling dat de schepen vluchtelingen aan boord nemen, ze gaan hun inlichtingenkapaciteit inzetten om tijdig de kustwachten in te lichten zodat die vluchtelingen weer terug kunnen brengen naar Turkije. Dat laat overigens de internationale plicht tot hulpverlening aan drenkelingen onverlet.
Bronnen: Defense News (Aaron Mehta), The Guardian (Ewen MacAskill, Emaa Graham-Harrison), The Independent (Adam Whitnall)
UPDATE: 17 februari - Een bericht van Reuters bevestigt dat de VS de NAVO onder druk hebben gezet om een groter aandeel ten nemen in de oorlog tegen ISIS en dat Frankrijk en Duitsland zich daartegen hebben verzet. Ze willen niet verder betrokken worden bij een oplopend konflikt tussen NAVO-lid Turkije en Rusland, wiens operaties de zuidoostelijke grens van het NAVO-territorium steeds dichter naderen. Het resultaat was het bovenstaande compromis rond AWACS.
Bron: Reuters (Robin Emmott)

Juniper Cobra dit jaar beperkter van omvang

10 februari - De gezamenlijke oefening in luchtverdediging van de VS en Israël, Juniper Cobra, zal dit jaar beperkter in omvang zijn dan vorige edities. De nu begonnen oefening duurt drie weken en er zijn al honderden VS-militairen ter plaatse aanwezig waar er nog enkele honderden bij zullen komen. Maar ondanks een Israëlisch verzoek worden van Amerikaanse kant systemen als THAAD en Patriot PAC-3 niet ingezet. Wel doet een van de Amerikaanse Aegis luchtverdedigingskruisers met SM-3 raketten in de Middellandse Zee mee, maar een THAAD-batterij wordt gesimuleerd vanuit de VS en de Patriots vanuit Europa.
Aan de Amerikaanse kant wordt de oefening geleid door het Europese commando EUCOM (waar Israël onder valt) en aan Israëlische kant worden Arrow-2, Patriot PAC-2, Iron Dome, de nog niet operationele David's Sling en de radars ingezet. Het hoofdkwartier van de oefening is op de vliegbasis Hatzor bij Ashdod.
Bron: Defense News (Barbara Opall-Rome)

Marinevliegtuigen VS keren terug naar IJsland

10 februari - De maritieme patrouillevliegtuigen van de VS keren terug naar de basis Keflavik op IJsland. Een hangar wordt gemoderniseerd om de moderne P-8A Poseidons te huisvesten. Dit zijn de opvolgers van de P-3 Orions die nu al weer af en toe vanuit IJsland patrouilles boven de noordelijke Atlantische Oceaan uitvoeren om Russische onderzeeërs te volgen. De Orions zijn normaal gesproken gestationeerd op de basis Sigonella op Sicilië. De squadrons rouleren daar elk half jaar en dat zal uiteindelijk ook op IJsland gebeuren.
Op Keflavik was vanaf de Koude Oorlog tot 2006 ook al een Amerikaanse basis gevestigd met 2500 militairen van luchtmacht en marine. Een jaar later verhuisde het hoofdkwartier van de marine van Londen naar Napels met bases in Spanje, Sicilië en Griekenland.
De nieuwe noordelijke patrouilles moeten in het kader van de NAVO de GIUK-bres (gap) bewaken, de ruimte tussen Groenland, IJsland en het Verenigd Koninkrijk, waar Russische onderzeeërs door kunnen varen.
Bronnen: Stars and Stripes (Steven Beardsley), Jane's Defence Weekly (Gareth Jenkins)

Canada beëindigt bombardementen in Irak en Syrië

8 februari - Canada beëindigt de luchtaanvallen tegen ISIS op 22 februari en trekt de zes CF-18s terug. Dit was een verkiezingsbelofte van de nu regerende Liberale Partij. Canada blijft wel deelnemen aan de luchtoorlog in Irak en Syrië met twee verkenningsvliegtuigen en een tankvliegtuig Polaris. Ook zal het aantal trainers voor Koerdische troepen in Noord-Irak verdrievoudigen tot 210. De nieuwe missie zal minstens twee jaar duren. Het totaal aantal Canadese troepen zal toenemen van 650 tot 830. Ook zullen lichte wapens en munitie worden geleverd aan de Koerdische peshmerga en het Iraakse leger.
Bronnen: Reuters (David Ljunggren), The Guardian (Jessica Murphy)

1600 Britse militairen naar Jordanië voor een oefening

8 februari - Meer dan 1600 Britse troepen gaan op weg naar de zuidwestelijke woestijn van Jordanië voor oefening Shamal Storm. De oefening simuleert een invasie ter grootte van een divisie in vijandig gebied, voor de Britten ongeveer van de omvang van de oorlog in Irak. Meer dan 300 militaire voertuigen worden verscheept naar Jordanië. Vorige maand werden in de militaire haven Marchwood bij Southampton meer dan 80 voertuigen geladen op de MV Anvil Point met bestemming Aqaba aan de Rode Zee.
Dit soort oefeningen wordt jaarlijks gehouden, maar dit is de grootste sinds 2001, toen het Britse leger een grote oefening in Oman hield met de naam Saif Sereea. De Amerikanen hebben hun eigen oefening onder de naam Eager Lion.
Bronnen: The Telegraph (Ben Farmer), Stars and Stripes

Verdere integratie Nederlandse leger en Bundeswehr

4 februari - Er zijn een aantal maatregelen bekend gemaakt over de verdere integratie van het Nederlandse leger en de Bundeswehr. De beide ministers van defensie (Hennis en Von der Leyen) hebben een letter of intent getekend.
Een Duits marinebataljon (800 militairen) dat bestaat uit marinebewakers, marineduikers voor het ruimen van mijnen en enterploegen, zal in 2018 geïntegreerd zijn in de Nederlandse marine. De Duitse marine zal medegebruik krijgen van het amfibische transportschip Karel Doorman. Over de financiële regeling hiervan moet nog worden onderhandeld.
Er is ook een technische overeenkomst ondertekend over de integratie van de Nederlandse 43ste Gemechaniseerde Brigade in de 1ste Panzer Division van de Bundeswehr. Daarmee zijn twee van de drie Nederlandse brigades onder Duits bevel gesteld, aangezien de 11e Luchtmobiele Brigade (Air Mobile) al was geïntegreerd in de Duitse snelle interventiedivisie (DSK).
Er zit ook nauwere samenwerking aan te komen op het gebied van luchtafweer. De Duitse landmacht heeft na het afstoten van de Gepard luchtafweertanks naar Brazilië en Roemenië geen eigen systeem voor nabijverdediging tegen luchtdoelen meer.
Bron: Defense News (Lars Hoffmann)

Rusland verlaagt troepenaantal in Tadzjikistan

4 februari - De Russische legergroep in Tadzjikistan zal worden teruggebracht van een divisie tot een brigade. Met 7000 militairen is de eenheid de grootste Russische militaire basis in het buitenland. In december was één van de regimenten al teruggetrokken van de stad Kulyab op 42 km van de Afghaanse grens naar de hoofdstad Dushanbe, 200 km verderop. Eerder was juist aangekondigd dat de Russische militaire presentie verder zou toenemen tot 9000 als gevolg van de toenemende jihadistische dreiginjg vanuit Afghanistan.
Volgens Reuters zou de nieuwe ontwikkeling kunnen wijzen op spanningen tussen Moskou en Dushanbe.
Bron: Reuters (Olzhas Auyezov)