Twee schepen VS-marine in de Zwarte Zee (UPDATE 2)

25 januari - Op 23 januari is de destroyer Donald Cook (DDG-75) van de US Navy de Zwarte Zee binnengegaan voor NAVO-oefeningen. AWACS radarvliegtuigen van de NAVO en een Amerikaans P-8 maritiem patrouillevliegtuig van Patrol Squadron (VP) 46 doen ook mee aan de oefeningen, zo maakte de Zesde Vloot bekend. Een dag later, 24 januari, kwam de olietanker Laramie (T-AO-203) de Donald Cook versterken voor bevoorrading op zee. De laatste keer dat de destroyer in de Zwarte Zee kwam, was afgelopen november.
Bron: USNI News (Mallory Shelbourne)
UPDATE: 28 januari - Een derde schip van de Amerikaanse marine, de destroyer Porter (DDG 78), is vandaag de Zwarte Zee binnengegaan, zo heet de Zesde Vloot bekend gemaakt. Het afgelopen jaar heeft de US Navy 82 dagen in deze zee doorgebracht, 19 minder dan het jaar ervoor. De Porter is een van de vier destroyers die de VS in Spanje heeft gestationeerd op de basis Rota. Ze horen bij Task Force 65 die het raketschild van de NAVO ondersteunt. Het hiervoor genoemde Patrol Squadron 46 hoort dan weer bij Task Force 67, die voor de Zesde Vloot onder meer boven de Middellandse Zee patrouilleert.
Het Russische persbureau Tass maakte een tegenmaatregel bekend. Het mobiele anti-scheepssysteem Bastion van de kustverdediging met geleide wapens type Oniks is verplaatst naar een oefenlokatie op de Krim. Samen met een fregat van de Zwarte Zeevloot, de Admiral Makarov, zal geoefend worden. Het gaat om vijftien voertuigen en 100 militairen. Het bereik van de raketten is 500 km. Rusland heeft 40 van dergelijke wapensystemen, die kunnen schieten vanaf 200 km in het binnenland.
Bronnen: Stars and Stripes (John Vandiver), Tass
UPDATE 2: 11 februari - De Donald Cook is gisteren vertrokken uit de Zwarte Zee en is nu in de Middellandse Zee. Eerder deze week oefenden de Cook en de Porter samen met een P-8A maritiem patrouillevliegtuig met de Turkse fregatten Orucreis (F 245) en Turgutreis (F 241) en twee F-16s van de Turkse luchtmacht. De Cook bezocht ook de Georgische haven Batumi.

VS maken gebruik van westelijker bases in Saoedi-Arabië (UPDATE 2)

25 januari - De Wall Street Journal bericht dat het VS-leger afgelopen jaar gebruik zijn gaan maken van meer westelijk gelegen bases en havens in Saoedi-Arabië. De bevelhebber van Central Command, generaal McKenzie, legde uit dat er momenteel onderhandelingen gaande zijn over het gebruik van de haven Yanbu aan de Rode Zee, twee vliegbases en een aantal niet nader aangeduide lokaties in het geval van een oorlog met Iran. Tot nu toe vinden de militaire activiteiten van de VS eerder plaats aan de oostkust, langs de Perzische Golf, in een aantal Golfstaten zoals Qatar, Koeweit en de Verenigde Emiraten. Deze bases zijn echter in toenemende mate onder het bereik van Iraanse geleide wapens komen te liggen. Meer achterwaarts gelegen posities zijn veiliger voor een eventuele opmars van troepen en materieel en bases voor de US Air Force.
Bronnen: Defense One (Katie Bo Williams), The Week (Tim O'Donnell)
AANVULLING: 26 januari - Volgens de Times of Israel gaat het behalve om Yanbu om vliegbases bij Tabuk (basis King Faisal) en Taif (basis King Fahd) langs de Rode Zee. Yanbu is een belangrijke oliehaven (terminal voor pijpleidingen) en het verladen en transporteren van goederen naar het binnenland is daar al getest door het VS-leger. Deze lokaties geven de VS ook meer militaire mogelijkheden rond de Rode Zee zelf. Een militaire woordvoerder van de VS-marine zegt dat het onderzoek naar de lokaties aan de westkust al meer dan een jaar loopt en begonnen is na de aanval met drones en raketten op Saoedische olie-installaties in september 2019. De Times zegt dat de nieuwe VS-lokaties deel uit maken van het logistieke zogenaamde Western Sustainment Network, waarover McKenzie eerder in het Congres heeft gesproken. Er hoeven niet permanent VS-troepen gestationeerd te worden. Ook met Oman bestaan afspraken over dit soort medegebruik.
Bron: The Times of Israel (Jon Gambrell)
AANVULLING 2: In Yanbu gaat het om twee lokaties, de handelshaven (voor overslag) en de industriehaven King Fahad (die werkt voor in die haven gevestigde industriële bedrijven). Het Western Sustainment Network wordt door McKenzie omschreven als "een logistiek systeem dat zich uitstrekt van de Rode Zee en de havens aan de Middellandse Zee tot de Perzische Golf, bedoeld om het effekt van het sluiten van knelpunten zoals Bab al-Mandeb [de toegang tot de Rode Zee] en de Straat van Hormoez te omzeilen." Zo is bijvoorbeeld munitie verscheept van de Rode Zee naar Koeweit en is de haven Duqm in Oman ontwikkeld.
Bron: Jane's Defence Weekly (Jeremy Binnie)

Chinese luchtmacht en Amerikaanse marine rond Taiwan (UPDATE 3)

23 januari - Taiwan rapporteert dat acht Chinese H-6K bommenwerpers (nuclear capable) en vier J-16 gevechtsvliegtuigen vandaag de zuidwestelijke hoek van de door Taiwan ingestelde Air Defence Identification Zone (ADIZ) tussen het hoofdeiland en de Pratas eilanden zijn binnengegaan. De Taiwanese raketverdediging werd geactiveerd en de eigen luchtmacht gealarmeerd. Een dag later gingen zestien Chinese vliegtuigen van verschillende types opnieuw het gebied binnen. Ook een Chinees Y-8 vliegtuig voor onderzeebootbestrijding was actief in het gebied. Deze activiteiten van de Chinese luchtmacht zijn niet nieuw (China rekent Taiwan tot zijn grondgebied), maar wel met deze intensiteit.
Tegelijkertijd is een eskader van de Zevende Vloot van de US Navy onder leiding van de het vliegdekschip Theodore Roosevelt (CVN 71) de Zuid-Chinese Zee binnengegaan [via het Kanaal van Bashi tussen Taiwan en de Filipijnen] om er een vrije navigatie manoeuvre door te voeren in door China geclaimde wateren. Het vliegdekschip wordt vergezeld door de geleide-wapen-kruiser Bunker Hill (CG 52) en de destroyers Russell (DDG 59) en John Finn (DDG 113).
* Beide kanten rollen hun spierballen na de machtsoverdracht in de VS.
Bronnen: Reuters (Ben Blanchard), Associated Press
UPDATE: 24 januari - Na al eerder steun te hebben betuigd aan Taiwan tegen China heeft de nieuwe Amerikaanse regering dit nu ook gedaan aan Japan in het konflikt dat dit land met China heeft over een eilandengroep in de Oost-Chinese Zee, de Senkaku eilanden (China: Diaoyu). Minister van defensie Austin heeft verklaard, dat deze - excentrisch gelegen - eilandengroep valt onder Artikel 5 van het Veiligheidsverdrag tussen Japan en de VS, dat militaire bijstand aan Japan regelt.
* Net als bij riffen, zandbanken en eilanden in de Zuid-Chinese Zee zijn de Senkakus overblijfselen van rijken die zich in het verleden soms periodiek verder of minder ver uitstrekten dan de huidige geografische situatie. In het geval van de - traditioneel onbewoonde - Senkaku, eilanden, die ooit als bakens werden gebruikt, werden ze het laatst tijdens de Tweede Wereldoorlog door de VS bezet en pas in 1972 aan Japan teruggeven die ze sinds eind 19e eeuw had gekontroleerd. In het grootste deel van de recente geschiedenis was China te zwak om zijn aanspraken te laten gelden.
Bron: Reuters (Yuka Obayashi)
UPDATE 2: 26 januari - De Roosevelt vaart in de buurt van de omstreden Scarborough Shoal in de Zuid-Chinese Zee (aan de kant van de Filipijnen). Een EP-3E vliegtuig van de US Navy en een Chinese Y-8G, allebei platforms voor het verzamelen van elektronische inlichtingen vliegen parallel naast elkaar ten zuiden van Taiwan. Ook een MQ-4C drone van de US Navy uit Guam is boven de Zuid-Chinese Zee gesignaleerd.
De Taiwanese luchtmacht heeft op de de zuidelijke basis bij de stad Tainan steeds twee van vier F-CK-1 Ching-kuo Indigenous Defence Fighters (IDF) paraat staan om op te stijgen als de Chinese luchtmacht in de buurt komt. Ze zijn bewapend met Sidewinders en lokaal ontwikkelde Wan Chien lucht-grond kruisraketten.
Bronnen: South China Morning Post (Kristin Huang), @AircraftSpots, Reuters (Yimou Lee)
UPDATE 3: 31 januari - Vandaag opnieuw een groep van zeven vliegtuigen van de Chinese luchtmacht binnen de Taiwanese identifikatiezone: twee J-10 en vier J-11 gevechtsvliegtuigen met een Y-8 verkenningsvliegtuig in de buurt van de Pratas archipel. Het Taiwanese ministerie van defensie signaleerde ook een verkenningsvliegtuig van de VS ter plaatse.
Bron: Reuters (Ben Blanchard)

De Golfoorlog en de modernisering van het Chinese Volksbevrijdingsleger

17 januari - Deze week is het dertig jaar geleden dat de door het VS-leger geleide coalitie Irak aanviel, nadat dit land Koeweit onder de voet had gelopen en bezet. Een artikel in de South China Morning Post stelt dat Operatie Desert Storm van beslissende betekenis is geweest voor de modernisering en professionalisering van het Chinese Volksbevrijdingsleger (PLA), die ertoe heeft geleid dat China nu als een militaire uitdaging voor de VS wordt gezien.
Onder leiding van Jiang Zemin (1989-2003) werd de weg ingeslagen van mechanisering en informatisering van de strijdkrachten met als doel een capaciteit voor regionale oorlogsvoering op basis van geavanceerde technologie op te bouwen. China begon de wapens en technieken die een rol hadden gespeeld bij de Golfoorlog van 1990-1991 (precisiemunitie, raketverdediging, elektronische oorlogsvoering, satellietverbindingen) na te bouwen. De aanpak en organisatie van een gekombineerd offensief van verschillende krijgsmachtdelen werd minutieus bestudeerd en nagevolgd. Het landleger werd aanzienlijk afgeslankt, terwijl vanaf 1999 tegelijkertijd de militaire uitgaven snel begonnen te stijgen tot nu bijna een kwart van die van de VS. De landmacht is inmiddels volledig gemechaniseerd, de marine heeft meer (maar kleinere) schepen dan die van de VS. De luchtmacht is de derde ter wereld en de tweede met een gevechtsvliegtuig van de vijfde generatie (de J-20, te vergelijken met de F-22 van de VS). De raketstrijdkrachten hebben meer dan 1250 geleide wapens voor de middellange afstand op land gestationeerd.
De les die China trok uit de Golfoorlog was dat de VS dominantie had bereikt die was gebaseerd op militaire macht. De Chinese experts hadden ten onrechte verwacht dat de VS in 1991 in Irak zou vastlopen zoals de Sovjet-Unie in Afghanistan. Dat zou pas in 2003 gebeuren.
Bron: South China Morning Post (Liu Zhen)

De B-52s vlogen bijna tot het laatst boven het Midden-Oosten (UPDATE 2)

17 januari - Een niet gespecificeerd aantal B-52 strategische bommenwerpers van de 5e Bomb Wing vloog vandaag boven het Midden-Oosten als een "waarneembaar" vertoon van militaire macht, aldus een persbericht van Central Command. Het was de tweede keer dit jaar en de vijfde in de laatste maanden. Er werd tevens gebruik gemaakt van een KC-10 tankvliegtuig van het 908ste Expeditionary Air Refueling Squadron. De 5e Bomb Wing is gevestigd op vliegbasis Minot in Noord-Dakota. Eerdere B-52 vluchten op 10 en 30 december vertrokken vanaf bases in Noord-Dakota en Louisiana. Op 6 en 7 januari maakten twee B-52s van Minot een rondvlucht van 36 uur naar de Perzische Golf. De operaties van de Bomber Task Force (BTF) maken deel uit van een 
militaire opbouw rond Iran, die in de ogen van CENTCOM defensief van aard is.
Tot begin 2020 had de US Air Force B-52s gestationeerd op vliegbasis al-Udeid in Qatar. Die werden teruggehaald om ze buiten bereik van de Iraanse ballistische raketten te brengen.
* De regionale commandant wil laten zien dat de machtsoverdracht in de VS hem niet belemmert in zijn militaire optreden.
Bronnen: Task and Purpose (David Roza), Air Force Magazine (Brian W. Everstine)
UPDATE: 27 januari - B52Hs van de vliegbasis Barksdale in Louisiana hebben als Bomber Task Force in de regio van Central Command een vlucht uitgevoerd met F-15SAs van de Saoedische luchtmacht. De bommenwerpers van de 2e Bomb Wing vlogen over Jordanië en Saoedi-Arabië en kwamen ter hoogte van Qatar boven de Perzische Golf alvorens terug te keren. Ze werden deels ook begeleid 
door gevechtsvliegtuigen van de Jordaanse luchtmacht en van het vliegdekschip Nimitz.
UPDATE 2: 7 maart - Acht F-15s van de Israëlische luchtmacht begeleidden twee B-52s van de VS uit Noord-Dakota in het Israëlische luchtruim. Ze werden verder boven de regio van de Perzische Golf geëskorteerd door vliegtuigen van Saoedi-Arabië en Qatar.

Westerse coalitie Sentinel houdt een oefening in de Arabische Golf

14 januari - De Coalition Task Force (CTF) Sentinel heeft zijn eerste gecombineerde oefening dit jaar doorgevoerd in de Arabische Zee onder de naam Sentinel Shield. De Task Force is de operationele arm van het International Maritime Security Construct (IMSC) dat in juli 2019 na aanvallen op en incidenten met olietankers en koopvaardijschepen door de VS werd opgericht om de maritieme veiligheid in de Perzische Golf, de Golf van Oman, de Arabische Zee en het zuidelijk deel van de Rode Zee te bewaken. Van de coalitie maken naast de VS onder meer een aantal Golfstaten, Engeland en (tot en met eind vorig jaar) Australië deel uit. Ze voeren grotere Sentinel patrouilles uit met fregatten en destroyers en kleinere Sentry patrouilles met korvetten en patrouilleboten. In dit geval deden de patrouilleboot Shaheen (P 154) van de Verenigde Arabische Emiraten en de geleide-wapen-kruiser Port Royal (CG 73) van de US Navy mee. Er werd geoefend met een Seahawk MH-60R helikopter van de VS voor observatiedoelen.
Bron: Maritime Executive (Harry Valentine)

Pentagon brengt Israël onder Central Command

16 januari - Het Pentagon heeft bekend gemaakt dat Israël voortaan bij het gebied in het Midden-Oosten gaat horen dat onder Central Command valt. Militaire betrekkingen met Israël zullen niet zoals voorheen worden afgehandeld door European Command, maar door CENTCOM. Het bepalen van de grenzen tussen de regionale commando's van het VS-leger gebeurt elke twee jaar, als het zogenaamde Unified Command Plan wordt vastgesteld.
* Israël viel traditioneel onder EUCOM om belangenkonflikten met Arabische landen te voorkomen. Als het Amerikaanse leger maatregelen nam om Israël te versterken gebeurde dat door een ander commando dan Central Command, dat zaken moet doen met de Arabische landen, die soms meevechten in regionale oorlogen (Afghanistan, Irak, Syrië). De wijziging geeft aan dat althans de regering Trump nu het gemeenschappelijk front tegen Iran belangrijker vindt dan eventuele tegenstellingen tussen de bondgenoten in het Midden-Oosten. Er wordt op gewezen dat dit met name bij Irak tot problemen zou kunnen leiden.
Bronnen: AFP, The Hill (Ellen Mitchell)